Start › Wzory fizyczne › Właściwości i budowa materii
∑ Matematyka⚛ Fizyka⬡ Chemia

Wzory: Właściwości i budowa materii

Atomy i cząsteczki, stany skupienia, siły międzycząsteczkowe, napięcie powierzchniowe i gęstość substancji.

6 wzorów szkoła podstawowa: 6

Gęstość (klasa 7 SP) SP · szkoła podstawowa

\[\rho=\dfrac{m}{V}\]

Co liczy: gęstość substancji.

Oznaczenia: $m$ — masa, $V$ — objętość, $\rho$ w $\frac{\mathrm{kg}}{\mathrm{m}^3}$.

Budowa materii SP · szkoła podstawowa

\[\text{materia} \to \text{cząsteczki} \to \text{atomy}\]

Do czego służy: podstawa rozumienia właściwości substancji. Cała materia zbudowana jest z drobin — atomów i cząsteczek — będących w ciągłym ruchu. Między drobinami są przerwy i działają siły przyciągania.

Trzy stany skupienia SP · szkoła podstawowa

\[\text{stały} \;|\; \text{ciekły} \;|\; \text{gazowy}\]

Do czego służy: opisuje formy występowania substancji. Ciało stałe ma stały kształt i objętość; ciecz ma stałą objętość, ale przyjmuje kształt naczynia; gaz wypełnia całą dostępną przestrzeń. O stanie decyduje ułożenie i ruch drobin.

Siły międzycząsteczkowe SP · szkoła podstawowa

\[\text{spójność (te same)} \;|\; \text{przyleganie (różne)}\]

Do czego służy: tłumaczy zjawiska takie jak zwilżanie i kroplowanie. Spójność to przyciąganie między cząsteczkami tej samej substancji; przyleganie (adhezja) — między cząsteczkami różnych substancji (np. woda a szkło).

Napięcie powierzchniowe SP · szkoła podstawowa

\[\text{powierzchnia cieczy} \approx \text{napięta błona}\]

Do czego służy: tłumaczy, dlaczego drobne owady chodzą po wodzie, a igła może pływać. Cząsteczki na powierzchni cieczy są przyciągane do wnętrza, przez co powierzchnia zachowuje się jak napięta błona. Detergenty (mydło) zmniejszają napięcie powierzchniowe.

Gęstość substancji SP · szkoła podstawowa

\[\rho = \frac{m}{V}\]

Do czego służy: pozwala wyznaczyć gęstość ciała. $m$ — masa (mierzona wagą), $V$ — objętość (np. z pomiaru wymiarów lub wyparcia wody). Jednostka: $\tfrac{\text{kg}}{\text{m}^3}$ lub $\tfrac{\text{g}}{\text{cm}^3}$.

Zacznij dziś

Zacznij naukę już dziś — to nic nie kosztuje

Załóż bezpłatne konto i otwórz dostęp do pełnego śledzenia postępów, planów nauki i quizów. Arkusze i zadania podstawowe są dostępne bez rejestracji. Już ponad 5 000 uczniów uczy się z Matematix.