Wzory: Reakcje chemiczne i stechiometria

Do czego służy: pozwala obliczyć nieznaną masę reagenta. Jeśli 12 g węgla + 32 g tlenu → $\text{CO}_2$, to powstaje 44 g $\text{CO}_2$.

Do czego służy: pozwala poprawnie uzgodnić równanie. Dobieramy współczynniki tak, by liczby atomów się zgadzały.

Do czego służy: zamienia masę substancji na liczbę moli — punkt wyjścia większości obliczeń.

Zmienne

• $n$ — liczba moli (mol),
• $m$ — masa (g),
• $M$ — masa molowa ($\tfrac{\text{g}}{\text{mol}}$).

Do czego służy: przelicza mole na rzeczywistą liczbę atomów, cząsteczek lub jonów.

$N_A = 6{,}022\cdot10^{23}\ \tfrac{1}{\text{mol}}$. Przykład: $2\ \text{mol}$ zawiera $1{,}2\cdot10^{24}$ cząstek.

Do czego służy: przelicza objętość gazu (w warunkach normalnych) na liczbę moli.

Zmienne

• $V$ — objętość gazu ($\text{dm}^3$),
• $V_m = 22{,}4\ \tfrac{\text{dm}^3}{\text{mol}}$ — objętość molowa (warunki normalne).

Do czego służy: pozwala obliczyć liczbę moli jednej substancji na podstawie drugiej.

Zmienne

• $a, b$ — współczynniki stechiometryczne substancji A i B w równaniu,
• $n_A, n_B$ — liczby moli tych substancji.

Przykład: dla $2\text{H}_2 + \text{O}_2 \rightarrow 2\text{H}_2\text{O}$ na 2 mole $\text{H}_2$ przypada 1 mol $\text{O}_2$.

Do czego służy: ocenia, jak „skuteczna" była reakcja lub proces otrzymywania produktu.

Zmienne

• $m_{\text{prakt.}}$ — masa (lub liczba moli) produktu otrzymana w praktyce,
• $m_{\text{teor.}}$ — masa obliczona stechiometrycznie (maksymalna możliwa).

Zamiast mas można użyć liczby moli — ważne, by obie wielkości były tego samego rodzaju.

Do czego służy: przelicza skład procentowy na stosunek molowy (atomowy) pierwiastków — podstawa wzoru empirycznego.

Otrzymane liczby dzielimy przez najmniejszą, aby uzyskać najprostszy stosunek całkowity.

Do czego służy: pozwala przejść od wzoru empirycznego do rzeczywistego.

Indeksy wzoru empirycznego mnożymy przez $k$. Jeśli $k=1$, wzór rzeczywisty = empiryczny.