Uczysz innych? Poznaj LekcjeRazem.pl →
PR09

Prawdopodobieństwo: klasyczne, warunkowe, Bernoulli — klucz maturalny, poziom rozszerzony

PriorytetA+najwyższy zwrot z nauki
Częstotliwość7/7arkuszy 2020–2026
Punkty w arkuszuśr. 2,6 pkt (1–4)
Formy zadańotwarte 3 pkt — schemat Bernoulliego, prawdopodobieństwo warunkowe, klasyczne z kombinatoryką
🔑 Sygnał: Nazwij model: klasyczny / Bernoulli / warunkowy / drzewo. Zapisz wzór z liczbami, potem licz.

🎯 Co musisz umieć

  • stosować klasyczną definicję z kombinatoryką ($|\Omega|$ przez permutacje, kombinacje),
  • obliczać prawdopodobieństwo warunkowe $P(A|B)=\frac{P(A\cap B)}{P(B)}$ (także zliczając: $\frac{|A\cap B|}{|B|}$),
  • stosować schemat Bernoulliego i zdarzenie przeciwne dla „co najmniej jeden”,
  • stosować wzór na prawdopodobieństwo całkowite i drzewo.

🔍 Jak rozpoznać zadanie

  • „$n$ niezależnych prób, w każdej sukces z prawdopodobieństwem $p$” → Bernoulli,
  • „pod warunkiem, że…” → warunkowe; zawęź przestrzeń do $B$,
  • „losujemy urnę, potem kulę” → drzewo / prawdopodobieństwo całkowite.

📘 Teoria w pigułce

  • Bernoulli: $P(S_n=k)=\binom nk p^k(1-p)^{n-k}$.
  • Warunkowe: $P(A|B)=\dfrac{P(A\cap B)}{P(B)}$; przy równych szansach $=\dfrac{|A\cap B|}{|B|}$.
  • Całkowite: $P(A)=P(A|B_1)P(B_1)+\dots+P(A|B_n)P(B_n)$ — sumujemy gałęzie drzewa.
  • „Co najmniej jeden sukces w $n$ próbach”: $1-(1-p)^n$.
  • $P(A\cup B)=P(A)+P(B)-P(A\cap B)$.

∑ Najważniejsze wzory

$\binom nk p^kq^{n-k}$
$P(A|B)=\dfrac{P(A\cap B)}{P(B)}$
$P(A)=\sum P(A|B_i)P(B_i)$
$1-(1-p)^n$
$P(A\cup B)=P(A)+P(B)-P(A\cap B)$

⚙️ Algorytm krok po kroku

  1. Rozpoznaj model: klasyczny, Bernoulli, warunkowy, drzewo.
  2. Klasyczny: $|\Omega|$ i $|A|$ kombinatorycznie. Bernoulli: $n$, $k$, $p$. Warunkowy: najpierw $B$, potem $A\cap B$.
  3. Zapisz wzór z podstawionymi liczbami (to zwykle 1–2 pkt).
  4. Oblicz i sprawdź, czy wynik jest w $[0,1]$.

⚠️ Najczęstsze pułapki

ŹleDobrzeDlaczego
✗ Bernoulli bez $\binom nk$✓ $\binom nk p^kq^{n-k}$sukcesy mogą być w różnych próbach
✗ $P(A|B)=\frac{P(A)}{P(B)}$✓ $\frac{P(A\cap B)}{P(B)}$iloczyn zdarzeń w liczniku
✗ „co najmniej $3$ z $4$”: tylko $k=3$✓ $k=3$ i $k=4$co najmniej = suma
✗ drzewo: dodawanie w gałęzi✓ w gałęzi mnożymy, gałęzie dodajemyreguła drzewa

✍️ Przykład wzorcowy typ zadań 2 (2023) i 3 (2024)

Prawdopodobieństwo, że losowo wybrana żarówka jest wadliwa, jest równe $0{,}1$. Kupujemy $5$ żarówek (wadliwość niezależna). Oblicz prawdopodobieństwo, że wśród nich będzie co najwyżej jedna wadliwa. Wynik podaj z dokładnością do $0{,}001$.

📊 Ślad w prawdziwych arkuszach CKE

Zadania autentyczne. Niżej są prawdziwe zadania z arkuszy CKE — numer i punktacja zgodne z oryginalnym arkuszem. Kliknij rok, aby otworzyć cały arkusz.

RokZadaniaPktCzego dotyczyło
2026zad. 23 pktlosowanie bez zwracania ośmiu liczb ustawionych w ciąg
2025zad. 43 pktczterokrotny rzut kostką — prawdopodobieństwo warunkowe
2024zad. 33 pktopakowania śmietany — schemat Bernoulliego
2023zad. 23 pktpięć partii szachów — schemat Bernoulliego
2022zad. 41 pktmoneta i dwie urny — prawdopodobieństwo całkowite
2021zad. 94 pktprawdopodobieństwo warunkowe: podzielna przez $15$, gdy podzielna przez $18$
2020zad. 31 pktkostka i dwie urny — prawdopodobieństwo całkowite

✍️ Trening: 15 zadań w formacie maturalnym

Zadania autorskie. To nie są przedruki z arkuszy — ułożyliśmy je w formacie maturalnym, na wzorów z tabeli „Ślad w arkuszach CKE” powyżej. Typ, punktacja i poziom trudności odpowiadają realnym zadaniom egzaminacyjnym.

Zadania zamknięte sprawdzają się po kliknięciu odpowiedzi (jedna próba). W otwartych porównaj swoje rozwiązanie z wzorcowym i wystaw samoocenę według schematu punktowania — wynik zapisze się na koncie.

PR09.1odpowiedź krótka★★★ 0–2 pkt🔗

Zdarzenia $A$ i $B$ spełniają: $P(A)=0{,}5$, $P(B)=0{,}4$, $P(A\cap B)=0{,}2$. Oblicz $P(A\cup B)$.

✎ Samoocena wg schematu punktowania — ile punktów zdobył(a)byś?/ 2 pkt
PR09.2odpowiedź krótka★★★ 0–2 pkt🔗

Dla zdarzeń z zadania PR09.1 oblicz $P(A|B)$.

✎ Samoocena wg schematu punktowania — ile punktów zdobył(a)byś?/ 2 pkt
PR09.3otwarte★★★ 0–3 pkt🔗

Rzucamy $5$ razy symetryczną monetą. Oblicz prawdopodobieństwo otrzymania dokładnie trzech orłów.

✎ Samoocena wg schematu punktowania — ile punktów zdobył(a)byś?/ 3 pkt
PR09.4otwarte★★★ 0–3 pkt🔗

Strzelec trafia do celu z prawdopodobieństwem $0{,}7$ w każdym strzale (niezależnie). Oddaje $4$ strzały. Oblicz prawdopodobieństwo, że trafi co najmniej $3$ razy.

✎ Samoocena wg schematu punktowania — ile punktów zdobył(a)byś?/ 3 pkt
PR09.5otwarte★★★ 0–3 pkt🔗

Rzucamy trzy razy symetryczną sześcienną kostką. Oblicz prawdopodobieństwo, że otrzymamy co najmniej jedną szóstkę, pod warunkiem że suma wyrzuconych oczek jest równa $10$.

✎ Samoocena wg schematu punktowania — ile punktów zdobył(a)byś?/ 3 pkt
PR09.6otwarte★★★ 0–3 pkt🔗

W urnie I są $3$ kule białe i $2$ czarne, a w urnie II — $1$ biała i $4$ czarne. Rzucamy monetą: orzeł — losujemy kulę z urny I, reszka — z urny II. Oblicz prawdopodobieństwo wylosowania kuli białej.

✎ Samoocena wg schematu punktowania — ile punktów zdobył(a)byś?/ 3 pkt
PR09.7otwarte★★★ 0–3 pkt🔗

Ze zbioru $\{1,2,3,4,5,6\}$ losujemy bez zwracania sześć razy po jednej liczbie i zapisujemy je w kolejności losowania, tworząc ciąg. Oblicz prawdopodobieństwo, że liczby $1$ i $2$ stoją w tym ciągu obok siebie.

✎ Samoocena wg schematu punktowania — ile punktów zdobył(a)byś?/ 3 pkt
PR09.8otwarte★★★ 0–3 pkt🔗

W sytuacji z zadania PR09.6 wylosowano kulę białą. Oblicz prawdopodobieństwo, że pochodziła z urny I.

✎ Samoocena wg schematu punktowania — ile punktów zdobył(a)byś?/ 3 pkt
PR09.9otwarte★★★ 0–3 pkt🔗

Ile co najmniej razy trzeba rzucić symetryczną kostką, aby prawdopodobieństwo otrzymania co najmniej jednej szóstki było większe od $0{,}9$?

✎ Samoocena wg schematu punktowania — ile punktów zdobył(a)byś?/ 3 pkt
PR09.10otwarte★★★ 0–3 pkt🔗

Z urny, w której jest $5$ kul białych i $3$ czarne, losujemy bez zwracania dwie kule. Oblicz prawdopodobieństwo, że obie są białe, pod warunkiem że co najmniej jedna jest biała.

✎ Samoocena wg schematu punktowania — ile punktów zdobył(a)byś?/ 3 pkt
PR09.11zamknięte★★★ 0–1 pkt🔗

Rzucamy kostką. $P(6)$ jest równe

A$\tfrac16$
B$\tfrac12$
C$\tfrac13$
D$1$
PR09.12zamknięte★★★ 0–1 pkt🔗

Jeśli $P(A\cap B)=0{,}12$ i $P(A)=0{,}4$, to $P(B|A)$ jest równe

A$0{,}048$
B$0{,}3$
C$0{,}28$
D$0{,}52$
PR09.13zamknięte★★★ 0–1 pkt🔗

Z urny, w której są $3$ kule białe i $2$ czarne, losujemy dwie kule bez zwracania. Prawdopodobieństwo, że obie są białe, jest równe

A$\tfrac{9}{25}$
B$\tfrac35$
C$\tfrac{3}{10}$
D$\tfrac15$
PR09.14zamknięte★★★ 0–1 pkt🔗

Rzucamy dwiema kostkami. Liczba wszystkich wyników jest równa

A$12$
B$6$
C$30$
D$36$
PR09.15odpowiedź krótka★★★ 0–1 pkt🔗

Dane są $P(A|B)=0{,}6$ i $P(B)=0{,}5$. Oblicz $P(A\cap B)$.

✎ Samoocena wg schematu punktowania — ile punktów zdobył(a)byś?/ 1 pkt
LekcjeRazem.pl — prowadź korepetycje profesjonalnie. Tablica online, grafik, rozliczenia i AI w jednym miejscu. Sprawdź LekcjeRazem.pl.
Zacznij dziś

Zacznij naukę już dziś — to nic nie kosztuje

Załóż bezpłatne konto i otwórz dostęp do pełnego śledzenia postępów, planów nauki i quizów. Arkusze i zadania podstawowe są dostępne bez rejestracji. Już ponad 5 000 uczniów uczy się z Matematix.