PR25

Funkcja kwadratowa z parametrem — klucz maturalny, poziom rozszerzony

PriorytetAbardzo ważny
Częstotliwość6/7arkuszy 2020–2026
Punkty w arkuszu3 pkt
Formy zadańotwarte (warunki na delte, Viete)
🔑 Sygnał: Warunki na $\Delta$ decyduja o liczbie rozwiazan; wzory Viete'a wiaza sume i iloczyn pierwiastkow.

🎯 Co musisz umieć

  • stosowac warunki $\Delta>0,=0,<0$ dla liczby pierwiastkow,
  • korzystac ze wzorow Viete'a: $x_1+x_2=-\tfrac{b}{a}$, $x_1x_2=\tfrac{c}{a}$,
  • wyznaczac parametr z zadanego warunku,
  • znajdowac drugi pierwiastek, gdy jeden jest dany.

🔍 Jak rozpoznać zadanie

  • 'ile rozwiazan / dwa rozne' - warunek na $\Delta$,
  • 'suma / iloczyn pierwiastkow' - wzory Viete'a,
  • 'jeden pierwiastek rowny...' - podstaw i wyznacz parametr.

📘 Teoria w pigułce

  • Dla $ax^2+bx+c=0$ ($a\ne0$): $\Delta=b^2-4ac$. Dwa rozne pierwiastki gdy $\Delta>0$, jeden gdy $\Delta=0$, brak gdy $\Delta<0$.
  • Wzory Viete'a: $x_1+x_2=-\dfrac{b}{a}$, $x_1\cdot x_2=\dfrac{c}{a}$.
  • Gdy znany jest jeden pierwiastek, drugi wyznaczysz z sumy lub iloczynu Viete'a.

∑ Najważniejsze wzory

$\Delta=b^2-4ac$
$\Delta>0$ - dwa pierwiastki
$\Delta=0$ - jeden pierwiastek
$x_1+x_2=-\tfrac{b}{a}$
$x_1 x_2=\tfrac{c}{a}$

⚙️ Algorytm krok po kroku

  1. Zapisz $a,b,c$ (z parametrem).
  2. Ustaw warunek na $\Delta$ zgodny z trescia.
  3. Rozwiaz nierownosc/rownanie na parametr.
  4. Do pierwiastkow uzyj wzorow Viete'a.

⚠️ Najczęstsze pułapki

ŹleDobrzeDlaczego
✗ dwa rozne pierwiastki gdy $\Delta\ge0$✓ gdy $\Delta>0$$\Delta=0$ daje jeden pierwiastek
✗ $x_1+x_2=\tfrac{b}{a}$✓ $=-\tfrac{b}{a}$pamietaj o minusie
✗ $x_1 x_2=-\tfrac{c}{a}$✓ $=\tfrac{c}{a}$iloczyn bez minusa
✗ $\Delta=b^2+4ac$✓ $\Delta=b^2-4ac$we wzorze jest minus
✗ pomijanie warunku $a\ne0$✓ dla rownania kwadratowego $a\ne0$inaczej to nie kwadratowe

✍️ Przykład wzorcowy typ zadania z parametrem (rozszerzenie)

Dla jakich wartosci parametru $m$ rownanie $x^2-2x+m=0$ ma dwa rozne pierwiastki rzeczywiste?

📊 Ślad w prawdziwych arkuszach CKE

Zadania autentyczne. Niżej są prawdziwe zadania z arkuszy CKE — numer i punktacja zgodne z oryginalnym arkuszem. Kliknij rok, aby otworzyć cały arkusz.

RokZadaniaPktCzego dotyczyło
20200 pktbrak osobnego zadania
20210 pktbrak osobnego zadania
20220 pktbrak osobnego zadania
2023zad. 115 pkt$x^{2}+4x-\frac{m-3}{m-2}=0$
2024zad. 126 pkt$x_{1}^{3}+x_{2}^{3}+3x_{1}x_{2}(x_{1}+x_{2}-3)\le 3m-7.$
2025zad. 116 pkt$f(x) = (2-m)x^2 - 2(2m+1)x + m + 8$
2026zad. 105 pkt$f(x)=m^{2}\cdot x^{2}-2mx-m+1$

✍️ Trening: 10 zadań w formacie maturalnym

Zadania autorskie. To nie są przedruki z arkuszy — ułożyliśmy je w formacie maturalnym, na wzorów z tabeli „Ślad w arkuszach CKE” powyżej. Typ, punktacja i poziom trudności odpowiadają realnym zadaniom egzaminacyjnym.

Zadania zamknięte sprawdzają się po kliknięciu odpowiedzi (jedna próba). W otwartych porównaj swoje rozwiązanie z wzorcowym i wystaw samoocenę według schematu punktowania — wynik zapisze się na koncie.

PR25.1zamknięte★★ 0–1 pkt🔗

Dla jakiej wartosci $m$ rownanie $x^2-4x+m=0$ ma dokladnie jedno rozwiazanie?

A$4$
B$-4$
C$2$
D$16$
PR25.2zamknięte★★ 0–1 pkt🔗

Rownanie $x^2+2x+m=0$ ma dwa rozne pierwiastki, gdy

A$m<1$
B$m>1$
C$m<-1$
D$m=1$
PR25.3zamknięte★★ 0–1 pkt🔗

Rownanie $x^2-6x+m=0$ nie ma pierwiastkow rzeczywistych, gdy

A$m>9$
B$m<9$
C$m>6$
D$m=9$
PR25.4zamknięte★★ 0–1 pkt🔗

Suma pierwiastkow rownania $x^2-5x+6=0$ jest rowna

A$5$
B$6$
C$-5$
D$11$
PR25.5odpowiedź krótka★★ 0–1 pkt🔗

Dla jakich wartosci $m$ rownanie $x^2-2x+m=0$ ma dwa rozne pierwiastki rzeczywiste?

✎ Samoocena wg schematu punktowania — ile punktów zdobył(a)byś?/ 1 pkt
PR25.6zamknięte★★ 0–1 pkt🔗

Iloczyn pierwiastkow rownania $x^2-7x+10=0$ jest rowny

A$10$
B$7$
C$-10$
D$17$
PR25.7zamknięte★★ 0–1 pkt🔗

Dla jakich $m$ rownanie $x^2+mx+4=0$ ma dokladnie jedno rozwiazanie?

A$m=4$ lub $m=-4$
B$m=4$
C$m=2$
D$m=16$
PR25.8zamknięte★★ 0–1 pkt🔗

Suma pierwiastkow rownania $x^2+3x-4=0$ jest rowna

A$-3$
B$3$
C$-4$
D$4$
PR25.9zamknięte★★ 0–1 pkt🔗

Rownanie $x^2-2x+m=0$ ma dwa pierwiastki o iloczynie $-3$. Wartosc $m$ jest rowna

A$-3$
B$3$
C$2$
D$-2$
PR25.10otwarte★★★ 0–2 pkt🔗

W rownaniu $x^2-6x+m=0$ jednym z pierwiastkow jest liczba $2$. Wyznacz $m$ oraz drugi pierwiastek.

✎ Samoocena wg schematu punktowania — ile punktów zdobył(a)byś?/ 2 pkt
Zacznij dziś

Zacznij naukę już dziś
— to nic nie kosztuje

Załóż bezpłatne konto i otwórz dostęp do pełnego śledzenia postępów, planów nauki i quizów. Arkusze i zadania podstawowe są dostępne bez rejestracji. Już ponad 5 000 uczniów uczy się z Matematix.

🚀 Załóż konto za darmo → 📄 Przeglądaj arkusze ✉️ Napisz do nas