Hydroksykwasy
Chemia — Klasa 4 LO — teoria, wzory, quizy i zadania do tego tematu.
📘Teoria 1
Przedstawiciele
- kwas mlekowy $\text{CH}_3\text{CH(OH)COOH}$ — powstaje m.in. w mięśniach i w kwaśnym mleku,
- kwas cytrynowy — w owocach cytrusowych,
- kwas salicylowy — surowiec do produkcji aspiryny.
Właściwości
Hydroksykwasy wykazują właściwości obu grup funkcyjnych: jak kwasy karboksylowe (reakcje z metalami, zasadami, estryfikacja) i jak alkohole (reakcje grupy –OH).
∑Wzory 1
Do czego służy: pokazuje obecność dwóch grup funkcyjnych — stąd właściwości i kwasu, i alkoholu.
Przykład: kwas mlekowy $\text{CH}_3\text{CH(OH)COOH}$ ma grupę –OH przy drugim atomie węgla i grupę –COOH na końcu.
🧩Quizy 1
✍Zadania 4
Wskaż i nazwij grupy funkcyjne w cząsteczce kwasu mlekowego $\text{CH}_3\text{CH(OH)COOH}$.
Wyjaśnij, dlaczego hydroksykwas może reagować zarówno z sodem (jak alkohol), jak i z wodorotlenkiem sodu (jak kwas).
Podaj po jednym przykładzie zastosowania hydroksykwasów w życiu codziennym.
W wyniku wewnątrzcząsteczkowej estryfikacji pewnego hydroksykwasu otrzymano cykliczny ester (lakton) o przedstawionym wzorze.
Kwas, z którego otrzymano ten związek, to: