Start › Klasy › Klasa 1 LO — rozszerzony › Pojęcie funkcji

Pojęcie funkcji

Klasa 1 LO — rozszerzony — teoria, wzory, quizy i zadania do tego tematu.

🧩Quizy 1

📘Teoria 1

Pojęcie i własności funkcji

Definicja

Funkcja to przyporządkowanie, które każdemu elementowi dziedziny przypisuje dokładnie jedną wartość. Zapisujemy $f:X\to Y$, $y=f(x)$.

Podstawowe pojęcia

  • Dziedzina — zbiór dopuszczalnych argumentów (np. mianownik $\ne0$, wyrażenie pod pierwiastkiem $\ge0$)
  • Zbiór wartości — wszystkie przyjmowane wartości
  • Miejsce zerowe — argument, dla którego $f(x)=0$ (przecięcie z osią $OX$)

Monotoniczność

Funkcja jest rosnąca, gdy dla $x_1\lt x_2$ zachodzi $f(x_1)\lt f(x_2)$, a malejąca, gdy $f(x_1)>f(x_2)$.

Przekształcenia wykresu

$$y=f(x)+q\ :\ \text{przesunięcie o } q \text{ wzdłuż } OY$$

$$y=f(x-p)\ :\ \text{przesunięcie o } p \text{ wzdłuż } OX$$

$$y=-f(x)\ :\ \text{symetria względem } OX$$

$$y=f(-x)\ :\ \text{symetria względem } OY$$

Przesunięcie o wektor $[p,q]$ daje łącznie $y=f(x-p)+q$.

Proporcjonalność odwrotna

$$y=\frac{a}{x},\qquad x\cdot y=a$$

Wykresem jest hiperbola; osie układu są jej asymptotami.

Na co uważać

W zapisie $f(x-p)$ znak jest mylący: $f(x-3)$ przesuwa wykres w prawo o $3$. Przy osi $OY$ jest intuicyjnie: $f(x)+2$ to przesunięcie w górę.

∑Wzory 0

Brak wzorów do tego tematu.

✍Zadania dodatkowe 0

Zadania ćwiczeniowe ze zbiorów Matematix — z rozwiązaniami krok po kroku.

Brak zadań dodatkowych do tego tematu.

📄Zadania z arkuszy 20

Prawdziwe zadania z arkuszy egzaminacyjnych (matura, egzamin ósmoklasisty, próbne) dotyczące tego tematu.

Zadanie nr 10 · Matura 2025

Rozwiąż nierówność $(m+2)^2 \lt m$. Zapisz obliczenia.

Zadanie nr 11 · Matura 2025

Funkcja $f$ jest określona następująco:

$$f(x) = \begin{cases} x+5 & \text{dla } x \in [-4,-2] \\ 3 & \text{dla } x \in (-2,2] \\ -3x+9 & \text{dla } x \in (2,4) \end{cases}$$

Uzupełnij zdania. Wpisz odpowiednie przedziały:

  1. Dziedziną funkcji $f$ jest przedział …
  2. Zbiorem wartości funkcji $f$ jest przedział …
  3. Zbiorem wszystkich argumentów, dla których $f$ przyjmuje wartości dodatnie, jest przedział …
  4. Zbiorem wszystkich rozwiązań równania $f(x)=3$ jest przedział …
Zadanie nr 12.1 · Matura 2025

W kartezjańskim układzie współrzędnych przedstawiono fragment paraboli — wykresu funkcji kwadratowej $f$. Wierzchołek tej paraboli ma współrzędne $(3, 6)$. Parabola przecina oś $Oy$ w punkcie $(0, 3)$.

Wyznacz wzór funkcji $f$ w postaci kanonicznej. Zapisz obliczenia.

Zadanie nr 12.2 · Matura 2025

Osią symetrii wykresu funkcji $f$ jest prosta o równaniu

A $x=3$
B $x=-3$
C $y=6$
D $y=-6$
Zadanie nr 12.3 · Matura 2025

Funkcja $g$ jest określona dla każdej liczby rzeczywistej $x$ wzorem $g(x) = f(x) - 3$. Liczby $x_1$ oraz $x_2$ są różnymi miejscami zerowymi funkcji $g$.

Suma $x_1+x_2$ jest równa …

Zadanie nr 13 · Matura 2025

Funkcja liniowa $f$ jest określona wzorem $f(x)=(3-m)x-4$. Funkcja $f$ nie ma miejsca zerowego dla $m$ równego

A $m=-3$
B $m=0$
C $m=3$
D $m=4$
Zadanie nr 31 · Matura 2025

Rozważamy wszystkie prostopadłościany, w których krawędź $AE$ ma długość $4$ oraz suma długości wszystkich krawędzi wychodzących z wierzchołka $A$ jest równa $15$.

Niech $S(x)$ oznacza funkcję pola powierzchni całkowitej takiego prostopadłościanu w zależności od długości $x$ krawędzi $AB$.

Wyznacz wzór i dziedzinę funkcji $S$. Oblicz długość krawędzi $AB$ tego z rozważanych prostopadłościanów, którego pole powierzchni całkowitej jest największe.

Zadanie nr 8 · Matura 2022
Punkt \(A=(1;2)\) należy do wykresu funkcji \(f\), określonej wzorem \(f(x)=(m^2-3)x^3-m^2+m+1\) dla każdej liczby rzeczywistej \(x\). Wtedy:
A \(m=-4\)
B \(m=-2\)
C \(m=0\)
D \(m=4\)
Zadanie nr 10 · Próbny 2022
Funkcja \(f\) jest określona wzorem \(f(x)=\dfrac{x^2-x-3}{x^2-9}\) dla wszystkich liczb rzeczywistych różnych od \(3\) i \(-3\). Wartość funkcji \(f(-\sqrt{3})\) jest równa:
A \(-\frac{\sqrt{3}}{6}\)
B \(\frac{\sqrt{3}+2}{8}\)
C \(\frac{6-\sqrt{3}}{12}\)
D \(\frac{6+\sqrt{3}}{12}\)
Zadanie nr 10 · Próbny 2021
Funkcja \(f\) jest określona wzorem \(f(x)=\frac{8x-7}{2x^2+1}\) dla każdej liczby rzeczywistej \(x\). Wartość funkcji \(f\) dla argumentu \(1\) jest równa:
A \(\frac{1}{5}\)
B \(\frac{1}{3}\)
C \(1\)
D \(2\)
Zadanie nr 11 · Próbny 2020
Wartości ujemnych nie przyjmuje funkcja \(f\) określona wzorem:

Matematyka jest prosta
A \(f(x)=-x^2+1\)
B \(f(x)=x^2-1\)
C \(f(x)=-x^2-1\)
D \(f(x)=x^2+1\)
Zadanie nr 9 · Matura 2016
Funkcja \(f\) określona jest wzorem \(f(x)=\frac{2x^3}{x^4+1}\) dla każdej liczby rzeczywistej \(x\). Wtedy liczba \(f(-\sqrt{2})\) jest równa:
A \(-\frac{8}{5}\)
B \(-\frac{4\sqrt{2}}{3}\)
C \(-\frac{4\sqrt{2}}{5}\)
D \(-\frac{4}{3}\)
Zadanie nr 10 · Matura 2015
Funkcja \(f\) jest określona wzorem \(f(x)=\frac{2x-8}{x}\) dla każdej liczby rzeczywistej \(x\neq0\). Wówczas wartość funkcji \(f(\sqrt{2})\) jest równa:
A \(2-4\sqrt{2}\)
B \(1-2\sqrt{2}\)
C \(1+2\sqrt{2}\)
D \(2+4\sqrt{2}\)
Zadanie nr 2 · Próbny 2014
Dana jest funkcja \(f\) określona wzorem \(f(x)=\begin{cases} x^2-1\quad\text{ dla } x\in (-\infty,-2\rangle\\ -\frac{1}{3}x+1\quad\text{ dla } x\in(-2,3)\\ 2x-8\quad\text{ dla } x\in\langle3,+\infty) \end{cases}\).



Miejscem zerowym tej funkcji jest:
A \(-1\)
B \(1\)
C \(3\)
D \(4\)
Zadanie nr 2 · Próbny 2014
Ilość miejsc zerowych funkcji \(f\) określonej wzorem \(f(x)=\begin{cases} 2x+4\quad \text{ dla } x\in (-\infty,-1 \rangle\\ x^2-1\quad \text{ dla } x\in (-1 ,3)\\ x+5\quad \text{ dla } x\in \langle 3,+\infty) \end{cases}\) wynosi:
A \(4\)
B \(3\)
C \(2\)
D \(1\)
Zadanie nr 5 · Matura 2013
Funkcja \(f\) jest określona wzorem \(f(x)=\frac{2x}{x-1}\) dla \(x\neq1\). Wartość funkcji \(f\) dla argumentu \(x=2\) jest równa:
A \(2\)
B \(-4\)
C \(4\)
D \(-2\)
Zadanie nr 10 · Matura 2013
Funkcja \(g\) jest określona wzorem:



Matematyka jest prosta
A \(g(x)=f(x-1)\)
B \(g(x)=f(x)-1\)
C \(g(x)=f(x+1)\)
D \(g(x)=f(x)+1\)
Zadanie nr 23 · Próbny 2012
Funkcja \(f\) jest określona wzorem \(f(x)=\frac{2x-b}{x-9}\) dla \(x\neq9\). Ponadto wiemy, że \(f(4)=-1\). Oblicz współczynnik \(b\).
Zadanie nr 2 · Próbny 2012
Miejscem zerowym funkcji \(f\) określonej wzorem \(f(x)=\begin{cases} x^2-1\quad \text{ dla } x\in (-\infty,-4 \rangle\\ 5x+10\quad \text{ dla } x\in (-4 ,2)\\ x+4\quad \text{ dla } x\in \langle 2,+\infty) \end{cases}\) jest:
A \(-4\)
B \(-2\)
C \(-1\)
D \(1\)
Zadanie nr 9 · Próbny 2009
Do wykresu funkcji \(f(x)=x^2+x-2\) należy punkt:
A \((-1,-4)\)
B \((-1,1)\)
C \((-1,-1)\)
D \((-1,-2)\)
Zacznij dziś

Zacznij naukę już dziś — to nic nie kosztuje

Załóż bezpłatne konto i otwórz dostęp do pełnego śledzenia postępów, planów nauki i quizów. Arkusze i zadania podstawowe są dostępne bez rejestracji. Już ponad 5 000 uczniów uczy się z Matematix.