Nomenklatura związków nieorganicznych

🧩Quizy 1

▶Nomenklatura związków — quiz8 pyt. średni

📘Teoria 1

Nomenklatura to zbiór reguł tworzenia nazw związków. W nazwach podaje się wartościowość (stopień utlenienia) pierwiastka liczbą rzymską w nawiasie, gdy może on przyjmować różne wartości.

Nazwy poszczególnych grup

tlenki: „tlenek" + nazwa pierwiastka (+ wartościowość), np. $\text{CuO}$ — tlenek miedzi(II), $\text{CO}_2$ — tlenek węgla(IV),
wodorotlenki: „wodorotlenek" + nazwa metalu (+ wartościowość), np. $\text{Fe(OH)}_3$ — wodorotlenek żelaza(III),
kwasy: „kwas" + nazwa + wartościowość (tlenowe), np. $\text{H}_2\text{SO}_4$ — kwas siarkowy(VI), $\text{H}_2\text{SO}_3$ — kwas siarkowy(IV),
sole: nazwa reszty + nazwa metalu (+ wartościowość), np. $\text{FeCl}_3$ — chlorek żelaza(III), $\text{Na}_2\text{CO}_3$ — węglan sodu.

Nazwy reszt kwasowych

$\text{Cl}^-$ — chlorek, $\text{SO}_4^{2-}$ — siarczan(VI), $\text{SO}_3^{2-}$ — siarczan(IV), $\text{NO}_3^-$ — azotan(V), $\text{CO}_3^{2-}$ — węglan, $\text{PO}_4^{3-}$ — fosforan(V).

Kiedy podajemy wartościowość? Gdy pierwiastek ma zmienną wartościowość (np. Fe, Cu, S, N). Dla pierwiastków o stałej wartościowości (Na, K, Ca, Al) zwykle się jej nie zapisuje.

∑Wzory 1

Stopień utlenienia w nazwie

$$\text{nazwa} + (\text{wartościowość rzymska})$$

Do czego służy: pozwala jednoznacznie nazwać związek pierwiastka o zmiennej wartościowości.

Przykład: $\text{FeCl}_2$ — chlorek żelaza(II), $\text{FeCl}_3$ — chlorek żelaza(III).

✍Zadania 3

Zadanie nr 1

Podaj nazwy związków: $\text{SO}_3$, $\text{Na}_2\text{CO}_3$, $\text{Cu(OH)}_2$.

Zadanie nr 2

Zapisz wzory związków: tlenek żelaza(III), kwas siarkowy(IV), azotan(V) potasu.

Zadanie nr 3

Ustal stopień utlenienia siarki w cząsteczce $\text{H}_2\text{SO}_4$ i wyjaśnij, dlaczego w nazwie kwasu podaje się „(VI)".