Uczysz innych? Poznaj LekcjeRazem.pl →
OS11

Pola i obwody figur płaskich — klucz maturalny, egzamin ósmoklasisty

PriorytetA+najwyższy zwrot z nauki
Częstotliwość4/5arkuszy 2021–2025
Punkty w arkuszuśr. 2,4 pkt (0–5)
Formy zadańzadania zamknięte (obwód, porównanie pól) + otwarte 3 pkt (pole figury złożonej)
🔑 Sygnał: Podziel figurę na części albo odejmij od całości — zawsze z jednostką.

🎯 Co musisz umieć

  • stosować wzory na pola i obwody: prostokąta, trójkąta, równoległoboku, rombu i trapezu,
  • dzielić figurę złożoną na prostsze części albo odejmować pola,
  • obliczać pole, znając przekątne (romb, deltoid) lub wysokość,
  • porównywać pola i obwody figur oraz przeliczać jednostki pola.

🔍 Jak rozpoznać zadanie

  • figura złożona na rysunku → podziel na trójkąty i prostokąty albo odejmij od całości,
  • „podzielono na kwadraty” → oznacz bok najmniejszego kwadratu literą,
  • dane są przekątne rombu → $P=\dfrac{e\cdot f}{2}$,
  • „czy można ułożyć kwadrat o polu…” → porównaj sumę pól i długości boków.

📘 Teoria w pigułce

  • Prostokąt: $P=ab$, $\text{Obw}=2(a+b)$. Kwadrat: $P=a^2$, $\text{Obw}=4a$.
  • Trójkąt: $P=\dfrac{a\cdot h}{2}$ — wysokość musi być poprowadzona do boku $a$.
  • Równoległobok: $P=a\cdot h$; romb: $P=a\cdot h=\dfrac{e\cdot f}{2}$.
  • Trapez: $P=\dfrac{(a+b)\cdot h}{2}$, gdzie $a$, $b$ to podstawy.
  • Pole figury złożonej: suma pól części albo pole całości minus pola wycięte.
  • Jednostki pola: $1\ \text{m}^2=100\ \text{dm}^2=10\,000\ \text{cm}^2$.

∑ Najważniejsze wzory

$P_{\text{trójkąta}}=\dfrac{ah}{2}$
$P_{\text{trapezu}}=\dfrac{(a+b)h}{2}$
$P_{\text{rombu}}=\dfrac{ef}{2}$
$P_{\text{równoległoboku}}=ah$
$\text{Obw}_{\text{prostokąta}}=2(a+b)$

⚙️ Algorytm krok po kroku

  1. Narysuj lub odczytaj figurę i zaznacz dane.
  2. Zdecyduj: dzielimy na części czy odejmujemy od większej figury?
  3. Zapisz wzory na pola poszczególnych części.
  4. Wykonaj obliczenia i zsumuj (albo odejmij) pola.
  5. Podaj wynik z jednostką — pole w $\text{cm}^2$, obwód w cm.

⚠️ Najczęstsze pułapki

ŹleDobrzeDlaczego
✗ $P=\tfrac{ah}{2}$ z dowolną wysokością✓ wysokość do tego samego bokupara bok–wysokość
✗ pole trapezu bez dzielenia przez $2$✓ $\tfrac{(a+b)h}{2}$to średnia podstaw razy wysokość
✗ $1\ \text{m}^2=100\ \text{cm}^2$✓ $10\,000\ \text{cm}^2$skala pola to kwadrat skali długości
✗ obwód liczony z pola✓ to różne wielkościrówne pola nie oznaczają równych obwodów

✍️ Przykład wzorcowy typ zadania 20 z egzaminu 2025

Dany jest kwadrat $ABCD$ o boku $15$ cm. Boki $AB$ i $CD$ podzielono na trzy równe części, a boki $AD$ i $BC$ — na pięć równych części. Punkt $E$ leży na boku $BC$ w odległości $6$ cm od $B$, a punkt $F$ na boku $CD$ w odległości $5$ cm od $C$. Oblicz pole czworokąta $AECF$.

📊 Ślad w prawdziwych arkuszach CKE

Zadania autentyczne. Niżej są prawdziwe zadania z arkuszy CKE — numer i punktacja zgodne z oryginalnym arkuszem. Kliknij rok, aby otworzyć cały arkusz.

RokZadaniaPktCzego dotyczyło
2025zad. 11, 13, 205 pktpole trójkąta w P/F; obwód trapezu złożonego z kwadratu, trójkąta i rombu; pole czworokąta $AECF$ (3 pkt)
2024zad. 13, 142 pktstosunek boków prostokąta podzielonego na $6$ kwadratów; pole trójkąta prostokątnego
2023zad. 14, 184 pktczy z trzech figur można ułożyć kwadrat o polu $400$; pole czworokąta z przekątną (3 pkt)
2022zad. 151 pkttrapez zbudowany z trzech jednakowych trójkątów prostokątnych
2021—0 pktbrak osobnego zadania
Działy w serwisie:Klasa 7 SPKlasa 8 SP

✍️ Trening: 10 zadań w formacie maturalnym

Zadania autorskie. To nie są przedruki z arkuszy — ułożyliśmy je w formacie maturalnym, na wzorów z tabeli „Ślad w arkuszach CKE” powyżej. Typ, punktacja i poziom trudności odpowiadają realnym zadaniom egzaminacyjnym.

Zadania zamknięte sprawdzają się po kliknięciu odpowiedzi (jedna próba). W otwartych porównaj swoje rozwiązanie z wzorcowym i wystaw samoocenę według schematu punktowania — wynik zapisze się na koncie.

OS11.1odpowiedź krótka★★★ 0–2 pkt🔗

Oblicz pole trójkąta o podstawie $12$ cm i wysokości $7$ cm.

✎ Samoocena wg schematu punktowania — ile punktów zdobył(a)byś?/ 2 pkt
OS11.2odpowiedź krótka★★★ 0–2 pkt🔗

Romb ma przekątne długości $10$ cm i $16$ cm. Oblicz jego pole.

✎ Samoocena wg schematu punktowania — ile punktów zdobył(a)byś?/ 2 pkt
OS11.3zamknięte★★★ 0–1 pkt🔗

Trapez ma podstawy długości $8$ cm i $12$ cm oraz wysokość $5$ cm. Jego pole jest równe:

A$40\ \text{cm}^2$
B$50\ \text{cm}^2$
C$100\ \text{cm}^2$
D$60\ \text{cm}^2$
OS11.4prawda / fałsz★★★ 0–1 pkt🔗

Prostokąt ma wymiary $6$ cm i $8$ cm. Oceń prawdziwość stwierdzeń.

  1. Pole tego prostokąta jest równe $48\ \text{cm}^2$.
  2. Obwód tego prostokąta jest równy $24$ cm.

Oceń prawdziwość każdego stwierdzenia (P — prawda, F — fałsz) i wybierz odpowiedni układ.

P/P1. P, 2. P
P/F1. P, 2. F
F/P1. F, 2. P
F/F1. F, 2. F
OS11.5otwarte★★★ 0–2 pkt🔗

Prostokąt o wymiarach $12$ cm i $9$ cm podzielono przekątną na dwa trójkąty. Oblicz pole jednego z nich oraz długość przekątnej.

✎ Samoocena wg schematu punktowania — ile punktów zdobył(a)byś?/ 2 pkt
OS11.6otwarte★★★ 0–3 pkt🔗

Czworokąt $ABCD$ ma pole $48\ \text{cm}^2$. Przekątna $AC$ o długości $8$ cm dzieli go na trójkąty $ABC$ i $ACD$. Wysokość trójkąta $ACD$ poprowadzona z $D$ do prostej $AC$ ma długość $2$ cm. Oblicz wysokość trójkąta $ABC$ poprowadzoną z $B$ do prostej $AC$.

✎ Samoocena wg schematu punktowania — ile punktów zdobył(a)byś?/ 3 pkt
OS11.7otwarte★★★ 0–2 pkt🔗

Trapez zbudowano z trzech jednakowych trójkątów prostokątnych o przyprostokątnych $3$ cm i $4$ cm. Oblicz pole tego trapezu.

✎ Samoocena wg schematu punktowania — ile punktów zdobył(a)byś?/ 2 pkt
OS11.8otwarte★★★ 0–3 pkt🔗

Kwadrat o boku $12$ cm i prostokąt o wymiarach $9$ cm i $16$ cm mają pewną wspólną cechę. Sprawdź rachunkiem, czy mają równe pola i czy mają równe obwody.

✎ Samoocena wg schematu punktowania — ile punktów zdobył(a)byś?/ 3 pkt
OS11.9otwarte★★★ 0–3 pkt🔗

Z kwadratu o boku $10$ cm wycięto w każdym rogu kwadracik o boku $2$ cm. Oblicz pole i obwód powstałej figury.

✎ Samoocena wg schematu punktowania — ile punktów zdobył(a)byś?/ 3 pkt
OS11.10otwarte★★★ 0–3 pkt🔗

Prostokąt o wymiarach $10$ cm i $6$ cm podzielono na kwadrat o boku $6$ cm oraz prostokąt. Powstały prostokąt podzielono na kwadrat o boku $4$ cm i kolejny prostokąt. Oblicz pole ostatniego prostokąta i sprawdź, czy suma pól wszystkich trzech części jest równa polu prostokąta wyjściowego.

✎ Samoocena wg schematu punktowania — ile punktów zdobył(a)byś?/ 3 pkt
LekcjeRazem.pl — prowadź korepetycje profesjonalnie. Tablica online, grafik, rozliczenia i AI w jednym miejscu. Sprawdź LekcjeRazem.pl.
Zacznij dziś

Zacznij naukę już dziś — to nic nie kosztuje

Załóż bezpłatne konto i otwórz dostęp do pełnego śledzenia postępów, planów nauki i quizów. Arkusze i zadania podstawowe są dostępne bez rejestracji. Już ponad 5 000 uczniów uczy się z Matematix.