Start › Klasy › Klasa 2 LO — rozszerzony › Równania i nierówności kwadratowe z parametrem

Równania i nierówności kwadratowe z parametrem

Klasa 2 LO — rozszerzony — teoria, wzory, quizy i zadania do tego tematu.

📄Zadania z arkuszy 25

Prawdziwe zadania z arkuszy egzaminacyjnych (matura, egzamin ósmoklasisty, próbne) dotyczące tego tematu.

Zadanie nr 10 · Matura 2026
Wyznacz wszystkie rzeczywiste wartości parametru $m$ (gdzie $m\neq 0$), dla których funkcja kwadratowa $f$ określona wzorem $$f(x)=m^{2}\cdot x^{2}-2mx-m+1$$ ma dwa różne miejsca zerowe $x_{1}$ oraz $x_{2}$ należące do przedziału $(-2,2)$.
Zadanie nr 11 · Matura 2025
Funkcja $f$ jest określona wzorem $$f(x) = (2-m)x^2 - 2(2m+1)x + m + 8$$ dla każdej liczby rzeczywistej $x$, gdzie $m$ jest liczbą rzeczywistą różną od $2$.
Wyznacz wszystkie wartości parametru $m$, dla których funkcja $f$ ma dokładnie dwa miejsca zerowe $x_1$ oraz $x_2$ tego samego znaku, które spełniają warunek $$(x_1 - x_2)^2 \leq 180$$ Zapisz obliczenia.
Zadanie nr 5 · Matura 2025

Wyznacz wszystkie wartości parametru \(m\), dla których równanie

\(x^2+2mx+2m-1=0\)

ma dwa różne rozwiązania rzeczywiste \(x_1\), \(x_2\) spełniające warunek

\(m\left(x_1^2+x_2^2\right)=3m\cdot x_1\cdot x_2+2\)

Zapisz obliczenia.

Zadanie nr 12 · Matura 2024
Wyznacz wszystkie wartości parametru $m$, dla których równanie $$x^{2}-(3m+1)\cdot x+2m^{2}+m+1=0$$ ma dwa różne rozwiązania rzeczywiste $x_{1},x_{2}$ spełniające warunek $$x_{1}^{3}+x_{2}^{3}+3x_{1}x_{2}(x_{1}+x_{2}-3)\le 3m-7.$$
Zadanie nr 12 · Matura 2024

Wyznacz wszystkie wartości parametru \(m\), dla których równanie

\((3-m)\cdot x^2+(m+1)\cdot x-(m+1)^2=0\)

ma dwa różne rozwiązania rzeczywiste \(x_1\), \(x_2\) spełniające warunek

\(x_1^2+x_2^2=x_1\cdot x_2+7\)

Zapisz obliczenia.

Zadanie nr 11 · Matura 2023
Wyznacz wszystkie wartości parametru $m\neq 2$, dla których równanie $$x^{2}+4x-\frac{m-3}{m-2}=0$$ ma dwa różne rozwiązania rzeczywiste $x_{1},x_{2}$ spełniające warunek $x_{1}^{3}+x_{2}^{3}>-28$.
Zadanie nr 10 · Matura 2023

Wyznacz wszystkie wartości parametru \(m\), dla których równanie

\(mx^2-(m+1)x-2m+3=0\)

ma dokładnie dwa różne rozwiązania rzeczywiste \(x_1\) oraz \(x_2\), spełniające warunki:

\(x_1\neq 0\), \(\;x_2\neq 0\) oraz \(\;\frac{1}{x_1^2}+\frac{1}{x_2^2}\lt 1\)

Zapisz obliczenia.

Zadanie nr 13 · Matura 2022

Wyznacz wszystkie wartości parametru \(m\), dla których równanie

\((x-4)\left[x^2+(m-3)x+m^2-m-6\right]=0\)

ma trzy różne rozwiązania rzeczywiste \(x_1\), \(x_2\) oraz \(x_3\), spełniające warunek

\(x_1\cdot x_2\cdot x_3\gt x_1^2+x_2^2+x_3^2-5m-51\)

Zadanie nr 11 · Matura 2021
Wyznacz wszystkie wartości parametru $m$, dla których trójmian kwadratowy $$4x^{2}-2(m+1)x+m$$ ma dwa różne pierwiastki rzeczywiste $x_1$ oraz $x_2$, spełniające warunki: $$x_1\neq0,\qquad x_2\neq0\qquad\text{oraz}\qquad x_1+x_2\le\frac{1}{x_1}+\frac{1}{x_2}.$$
Zadanie nr 12 · Matura 2021

Wyznacz wszystkie wartości parametru \(m\), dla których równanie

\((x-3)\left(x^2+(m-1)x-6m^2+2m\right)=0\)

ma dokładnie dwa rozwiązania.

Zadanie nr 12 · Matura 2019

Wyznacz wszystkie wartości parametru \(m\), dla których równanie

\(4x^2+(2-4m)x+m^2-m-2=0\)

ma dwa różne dodatnie rozwiązania \(x_1\), \(x_2\) spełniające nierówność \(x_1^2+x_2^2\le\frac{17}{4}\).

Zadanie nr 14 · Matura 2018

Wyznacz wszystkie wartości parametru \(m\), dla których równanie

\(x^2-3mx+(m+1)(2m-1)=0\)

ma dwa różne rozwiązania \(x_1\), \(x_2\) spełniające warunki: \(x_1\cdot x_2\neq 0\) oraz \(0\lt\frac{1}{x_1}+\frac{1}{x_2}\le\frac{2}{3}\).

Zadanie nr 12 · Matura 2017
Wyznacz wszystkie wartości parametru $m$, dla których równanie $$4x^{2}-6mx+(2m+3)(m-3)=0$$ ma dwa różne rozwiązania rzeczywiste $x_1$ i $x_2$, przy czym $x_1\lt x_2$, spełniające warunek $$\left(4x_1-4x_2-1\right)\left(4x_1-4x_2+1\right)\lt 0.$$
Zadanie nr 13 · Matura 2017

Wyznacz wszystkie wartości parametru \(m\), dla których równanie \(x^2-3mx+2m^2+1=0\) ma dwa różne rozwiązania takie, że każde należy do przedziału \((-\infty,3)\).

Zadanie nr 12 · Matura 2016
Dany jest trójmian kwadratowy $$f(x)=x^{2}+2(m+1)x+6m+1.$$ Wyznacz wszystkie rzeczywiste wartości parametru $m$, dla których ten trójmian ma dwa różne pierwiastki $x_1$, $x_2$ tego samego znaku, spełniające warunek $$|x_1-x_2|\lt 3.$$
Zadanie nr 12 · Matura 2016

Liczba \(m\) jest sumą odwrotności dwóch różnych pierwiastków równania \(k^2x^2+(k-1)x+1=0\), gdzie \(k\neq 0\).

Wyznacz zbiór wartości funkcji określonej wzorem \(f(x)=2^m\).

Zadanie nr 13 · Matura 2015
Dany jest trójmian kwadratowy $$f(x)=(m+1)x^{2}+2(m-2)x-m+4.$$ Wyznacz wszystkie wartości parametru $m$, dla których trójmian $f$ ma dwa różne pierwiastki rzeczywiste $x_1$, $x_2$, spełniające warunek $$x_1^{2}-x_2^{2}=x_1^{4}-x_2^{4}.$$
Zadanie nr 15 · Matura 2015

Funkcja \(f\) jest określona wzorem \(f(x)=\frac{m^2+m-6}{m-5}x^2-(m-2)x+m-5\) dla każdej liczby rzeczywistej \(x\).

Wyznacz całkowite wartości parametru \(m\), dla których funkcja \(f\) przyjmuje wartość największą i ma dwa różne miejsca zerowe o jednakowych znakach.

Zadanie nr 2 · Matura 2014
Wyznacz wszystkie wartości parametru $m$, dla których funkcja kwadratowa $$f(x)=x^{2}-(2m+2)x+2m+5$$ ma dwa różne pierwiastki $x_1$, $x_2$ takie, że suma kwadratów odległości punktów $A=(x_1,0)$ i $B=(x_2,0)$ od prostej o równaniu $x+y+1=0$ jest równa $6$.
Zadanie nr 4 · Matura 2012

Wyznacz wszystkie wartości parametru \(m\), dla których równanie \(2x^2+(3-2m)x-m+1=0\) ma dwa różne pierwiastki \(x_1,x_2\) takie, że \(|x_1-x_2|=3\).

Zadanie nr 4 · Matura 2012
Oblicz wszystkie wartości parametru $m$, dla których równanie $$x^{2}-(m+2)x+m+4=0$$ ma dwa różne pierwiastki rzeczywiste $x_1$, $x_2$ takie, że $$x_1^{4}+x_2^{4}=4m^{3}+6m^{2}-32m+12.$$
Zadanie nr 3 · Matura 2011

Wyznacz wszystkie wartości parametru \(m\), dla których równanie \(x^2-4mx-m^3+6m^2+m-2=0\) ma dwa różne pierwiastki rzeczywiste \(x_1,x_2\) takie, że \((x_1-x_2)^2\lt 8(m+1)\).

Zadanie nr 2 · Matura 2011

Wyznacz wszystkie wartości parametru \(m\), dla których równanie \(2x^2-(m-2)x-3m=0\) ma dwa różne pierwiastki rzeczywiste \(x_1\), \(x_2\), spełniające warunek \(x_1^2+x_2^2-2x_1x_2\le 25\).

Zadanie nr 6 · Matura 2010

Wyznacz wszystkie wartości parametru \(m\), dla których równanie \(x^2+mx+2=0\) ma dwa różne pierwiastki rzeczywiste takie, że suma ich kwadratów jest większa od \(2m^2-13\).

Zadanie nr 11 · Matura 2006

Wyznacz dziedzinę i naszkicuj wykres funkcji \(f\) danej wzorem \(f(m)=x_1\cdot x_2\), gdzie \(x_1,x_2\) są różnymi pierwiastkami równania \((m+2)x^2-(m+2)^2x+3m+2=0\), w którym \(m\in R\setminus\{-2\}\).

📘Teoria 2

Zadania z parametrem — funkcja kwadratowa

Na czym polegają

W równaniu lub nierówności występuje dodatkowa litera (parametr, zwykle $m$). Pytamy, dla jakich jej wartości spełniony jest zadany warunek. Kluczem jest zwykle delta.

Warunki na liczbę pierwiastków

$$\Delta>0 \Rightarrow \text{dwa różne pierwiastki}$$

$$\Delta=0 \Rightarrow \text{jeden pierwiastek podwójny}$$

$$\Delta\lt 0 \Rightarrow \text{brak pierwiastków rzeczywistych}$$

Przykład: $x^2+mx+4=0$ ma dwa pierwiastki, gdy $m^2-16>0$, czyli $m\lt -4$ lub $m>4$.

Warunek na funkcję kwadratową

Zanim policzysz deltę, sprawdź, czy funkcja w ogóle jest kwadratowa — współczynnik przy $x^2$ musi być różny od zera. Dla $f(x)=(m-1)x^2+3x+1$ potrzeba $m\ne1$.

Znaki pierwiastków (wzory Viète’a)

$$x_1+x_2=\frac{-b}{a},\qquad x_1x_2=\frac{c}{a}$$

  • oba dodatnie: $\Delta\ge0$, suma $>0$, iloczyn $>0$
  • oba ujemne: $\Delta\ge0$, suma $\lt 0$, iloczyn $>0$
  • różnych znaków: iloczyn $\lt 0$ (delta wtedy automatycznie dodatnia)

Nierówność spełniona dla każdego x

Wyrażenie $ax^2+bx+c>0$ jest prawdziwe dla wszystkich $x$ dokładnie wtedy, gdy $a>0$ i $\Delta\lt 0$ — parabola leży w całości nad osią.

Na co uważać

Warunki trzeba łączyć: najpierw dziedzina parametru (np. $a\ne0$), potem warunek na deltę, na końcu ewentualne warunki Viète’a. Rozwiązaniem jest część wspólna wszystkich, a nie tylko ostatni otrzymany przedział.

Równania kwadratowe z parametrem

Wyróżnik decyduje o liczbie pierwiastków

$$\Delta>0 \Rightarrow \text{dwa różne},\quad \Delta=0 \Rightarrow \text{jeden podwójny},\quad \Delta\lt 0 \Rightarrow \text{brak}$$

Warunki na parametr zaczynamy zwykle od odpowiedniej nierówności na $\Delta$.

Uwaga na współczynnik wiodący

Gdy parametr stoi przy $x^2$, trzeba osobno rozważyć przypadek, gdy jest zerem — wtedy równanie przestaje być kwadratowe. To standardowe zastrzeżenie.

Znaki pierwiastków przez Viète'a

Aby oba pierwiastki były dodatnie, potrzeba trzech warunków naraz:

$$\Delta\ge0,\qquad x_1+x_2>0,\qquad x_1 x_2>0$$

Dla dwóch ujemnych zmienia się tylko warunek na sumę (musi być ujemna). Dla różnych znaków wystarcza $x_1 x_2\lt 0$ (wyróżnik jest wtedy automatycznie dodatni).

Parabola zawsze dodatnia

Nierówność $ax^2+bx+c>0$ zachodzi dla każdego $x$, gdy $a>0$ i $\Delta\lt 0$ (parabola w górę, bez pierwiastków). Dla nieostrej $\ge0$ dopuszczamy $\Delta=0$.

Część wspólna warunków

Gdy zadanie daje kilka warunków, rozwiązaniem jest ich przecięcie. Warto wyznaczyć każdy osobno i nanieść na oś.

Styczność do osi

Parabola jest styczna do osi $OX$ dokładnie wtedy, gdy $\Delta=0$ — ma wtedy jeden punkt wspólny z osią (pierwiastek podwójny).

Na co uważać

Nie zapomnij o przypadku zerowego współczynnika wiodącego. Przy „co najmniej jeden pierwiastek” bierz $\Delta\ge0$, przy „dwa różne” — $\Delta>0$.

∑Wzory 1

Równanie kwadratowe
$$ax^2+bx+c=0,\ \Delta=b^2-4ac,\ x_{1,2}=\frac{-b\mp\sqrt{\Delta}}{2a}$$

Dwa rozwiązania dla $\Delta>0$, jedno ($x=-\frac{b}{2a}$) dla $\Delta=0$, brak dla $\Delta<0$.

Przykład: $x^2-5x+6=0$: $\Delta=1$, $x_1=2$, $x_2=3$.

🧩Quizy 2

✍Zadania dodatkowe 50

Zadania ćwiczeniowe ze zbiorów Matematix — z rozwiązaniami krok po kroku.

Zadanie nr PR17.1

Wyznacz wszystkie $m$, dla których równanie $x^2-5x+m=0$ ma dwa różne rozwiązania.

Zadanie nr PR17.2

Nie rozwiązując równania $2x^2-6x-3=0$, oblicz sumę i iloczyn jego rozwiązań.

Zadanie nr PR17.3

Wyznacz wszystkie $m$, dla których równanie $x^2+mx+4=0$ ma dwa różne rozwiązania dodatnie.

Zadanie nr PR17.4

Wyznacz wszystkie $m$, dla których równanie $x^2-2mx+m+2=0$ ma dwa różne rozwiązania spełniające warunek $x_1^2+x_2^2=8$.

Zadanie nr PR17.5

Wyznacz wszystkie $m\ne2$, dla których równanie $(m-2)x^2-2(m-1)x+m=0$ ma dwa różne rozwiązania tego samego znaku.

Zadanie nr PR17.6

Wyznacz wszystkie $m$, dla których równanie $x^2-4x+m-1=0$ ma dwa różne rozwiązania spełniające nierówność $\dfrac1{x_1}+\dfrac1{x_2}\gt 2$.

Zadanie nr PR17.7

Wyznacz wszystkie $m$, dla których równanie $x^2+(m+1)x+m=0$ ma dwa różne rozwiązania, których odległość na osi liczbowej jest równa $2$.

Zadanie nr PR17.8

Wyznacz wszystkie $m$, dla których równanie $x^2-(m+2)x+m=0$ ma dwa różne rozwiązania spełniające warunek $x_1^3+x_2^3=8$.

Zadanie nr PR17.9

Wyznacz wszystkie $m$, dla których liczba $1$ leży między rozwiązaniami równania $x^2-2mx+m^2-1=0$.

Zadanie nr PR17.10

Wyznacz wszystkie $m$, dla których równanie $x^2-2(m+1)x+m^2+3=0$ ma dwa różne rozwiązania dodatnie spełniające warunek $x_1^2+x_2^2\lt 22$.

Zadanie nr PR17.11

Dla jakiego $m$ równanie $x^2-2x+m=0$ ma jedno rozwiązanie?

A $1$
B $2$
C $-1$
D $4$
Zadanie nr PR17.12

Suma pierwiastków równania $2x^2-8x+3=0$ jest równa

A $-4$
B $4$
C $\tfrac32$
D $8$
Zadanie nr PR17.13

Iloczyn pierwiastków równania $3x^2+5x-12=0$ jest równy

A $4$
B $-\tfrac53$
C $-4$
D $-12$
Zadanie nr PR17.14

Równanie $x^2-6x+m=0$ ma dwa różne pierwiastki rzeczywiste wtedy i tylko wtedy, gdy

A $m>9$
B $m\le9$
C $m=9$
D $m\lt 9$
Zadanie nr PR17.15

Równanie $x^2+bx+12=0$ ma pierwiastek $x_1=3$. Wyznacz $b$ oraz drugi pierwiastek.

Zadanie nr PR25.1

Dla jakiej wartości $m$ równanie $x^2-4x+m=0$ ma dokładnie jedno rozwiązanie?

A $4$
B $-4$
C $2$
D $16$
Zadanie nr PR25.2

Równanie $x^2+2x+m=0$ ma dwa różne pierwiastki, gdy

A $m>1$
B $m\lt 1$
C $m\lt -1$
D $m=1$
Zadanie nr PR25.3

Równanie $x^2-6x+m=0$ nie ma pierwiastków rzeczywistych, gdy

A $m\lt 9$
B $m>6$
C $m>9$
D $m=9$
Zadanie nr PR25.4

Suma pierwiastków równania $x^2-5x+6=0$ jest równa

A $6$
B $-5$
C $11$
D $5$
Zadanie nr PR25.5

Dla jakich wartości $m$ równanie $x^2-2x+m=0$ ma dwa różne pierwiastki rzeczywiste?

Zadanie nr PR25.6

Iloczyn pierwiastków równania $x^2-7x+10=0$ jest równy

A $10$
B $7$
C $-10$
D $17$
Zadanie nr PR25.7

Dla jakich $m$ równanie $x^2+mx+4=0$ ma dokładnie jedno rozwiązanie?

A $m=4$
B $m=4$ lub $m=-4$
C $m=2$
D $m=16$
Zadanie nr PR25.8

Suma pierwiastków równania $x^2+3x-4=0$ jest równa

A $3$
B $-4$
C $-3$
D $4$
Zadanie nr PR25.9

Równanie $x^2-2x+m=0$ ma dwa pierwiastki o iloczynie $-3$. Wartość $m$ jest równa

A $3$
B $2$
C $-2$
D $-3$
Zadanie nr PR25.10

W równaniu $x^2-6x+m=0$ jednym z pierwiastków jest liczba $2$. Wyznacz $m$ oraz drugi pierwiastek.

Zadanie nr PR25.11

Dla jakiego $m$ równanie $x^2-2x+m=0$ ma dokładnie jedno rozwiązanie?

A $1$
B $2$
C $-1$
D $4$
Zadanie nr PR25.12

Równanie $x^2+4x+m=0$ ma dwa różne pierwiastki, gdy

A $m>4$
B $m\lt 4$
C $m\lt -4$
D $m=4$
Zadanie nr PR25.13

Suma pierwiastków równania $x^2-3x+2=0$ jest równa

A $2$
B $-3$
C $3$
D $5$
Zadanie nr PR25.14

Iloczyn pierwiastków równania $x^2+5x+6=0$ jest równy

A $-5$
B $-6$
C $5$
D $6$
Zadanie nr PR25.15

W równaniu $x^2-4x+m=0$ jednym z pierwiastków jest $1$. Wyznacz $m$ i drugi pierwiastek.

Zadanie nr 1

Rozwiąż nierówność $x^2-4\lt 0$.

A $x\in(-\infty,\,-2)\cup(2,\,+\infty)$
B $x\in\langle -2,\,2\rangle$
C $x\in(-2,\,2)$
D brak rozwiązań
Zadanie nr 2

Rozwiąż nierówność $x^2-5x+6\ge 0$.

Zadanie nr 3

Dla równania $x^2-7x+10=0$ podaj sumę i iloczyn pierwiastków, korzystając ze wzorów Viete (bez rozwiązywania równania).

Zadanie nr 4

Równanie $x^2+bx+9=0$ ma dokładnie jedno rozwiązanie. Jakie wartości może przyjąć $b$?

A $b=3$
B $b=6$ lub $b=-6$
C $b=9$
D dowolne
Zadanie nr 5

Dla jakich wartości $m$ równanie $x^2-4x+m=0$ ma dwa różne pierwiastki rzeczywiste?

Zadanie nr 6

Rozwiąż równanie dwukwadratowe $x^4-13x^2+36=0$.

Zadanie nr 7

Pierwiastki równania $x^2+px+q=0$ to $2$ i $-5$. Ile wynosi $p$?

A $3$
B $-3$
C $-10$
D $10$
Zadanie nr 8

Rozwiąż nierówność $-x^2+4x>0$.

Zadanie nr 9

Dla jakich wartości $m$ równanie $x^2+2x+m=0$ nie ma rozwiązań rzeczywistych?

Zadanie nr 10

Ile rozwiązań ma nierówność $x^2+1\lt 0$?

A jedno
B dwa
C nieskończenie wiele
D żadnego
Zadanie nr 11

Pierwiastki równania $x^2-6x+k=0$ spełniają warunek $x_1^2+x_2^2=20$. Wyznacz $k$.

Zadanie nr 12

Rozwiąż równanie $(x-1)(x+3)=5$.

Zadanie nr 13

Suma pierwiastków równania $2x^2-8x+3=0$ wynosi:

A $8$
B $4$
C $1{,}5$
D $-4$
Zadanie nr 14

Dla jakich wartości $m$ równanie $x^2-2mx+m^2-1=0$ ma dwa pierwiastki, których suma wynosi $6$?

Zadanie nr 15

Rozwiąż nierówność $x^2\le 9$.

Zadanie nr 16

Równanie $x^2+4=0$ ma:

A dwa rozwiązania: $2$ i $-2$
B jedno rozwiązanie $x=2$
C brak rozwiązań rzeczywistych
D nieskończenie wiele rozwiązań
Zadanie nr 17

Iloczyn dwóch kolejnych liczb naturalnych wynosi $132$. Znajdź te liczby.

Zadanie nr 18

Rozwiąż równanie $x^4-5x^2+4=0$.

Zadanie nr 19

Prostokąt ma pole $60$ cm$^2$, a jego długość jest o $7$ cm większa od szerokości. Oblicz wymiary prostokąta.

Zadanie nr 20

Dla jakich wartości $m$ równanie $x^2-(m+1)x+m=0$ ma dwa pierwiastki dodatnie?

Zacznij dziś

Zacznij naukę już dziś — to nic nie kosztuje

Załóż bezpłatne konto i otwórz dostęp do pełnego śledzenia postępów, planów nauki i quizów. Arkusze i zadania podstawowe są dostępne bez rejestracji. Już ponad 5 000 uczniów uczy się z Matematix.