MATEMATIX

Polityka prywatności

StartKlasyChemia — Klasa 2 LO › Hydroliza soli

Hydroliza soli

Chemia — Klasa 2 LO — teoria, wzory, quizy i zadania do tego tematu.

📘Teoria 1

Hydroliza soli
Hydroliza soli to reakcja jonów soli z wodą, prowadząca do zmiany odczynu roztworu. O tym, czy sól hydrolizuje i jaki daje odczyn, decyduje „pochodzenie" soli — od jakiego kwasu i jakiej zasady powstała.

Reguła odczynu soli

  • mocny kwas + mocna zasada (np. $\text{NaCl}$) — brak hydrolizy, odczyn obojętny,
  • słaby kwas + mocna zasada (np. $\text{CH}_3\text{COONa}$, $\text{Na}_2\text{CO}_3$) — hydroliza anionowa, odczyn zasadowy,
  • mocny kwas + słaba zasada (np. $\text{NH}_4\text{Cl}$) — hydroliza kationowa, odczyn kwasowy,
  • słaby kwas + słaba zasada — odczyn zależy od tego, który jest „słabszy".

Dlaczego tak jest

Jon pochodzący od słabego elektrolitu reaguje z wodą (hydrolizuje), uwalniając jony $\text{OH}^-$ lub $\text{H}^+$. Jon od mocnego elektrolitu jest „obojętny" — nie reaguje z wodą.

Skrót: „mocny wygrywa" — o odczynie decyduje mocniejszy z partnerów (kwas → kwasowy, zasada → zasadowy). Gdy oba mocne — obojętny.

Wzory 1

Reguła odczynu soli
$$\text{odczyn soli} \sim \text{mocniejszy z partnerów (kwas / zasada)}$$

Do czego służy: pozwala przewidzieć odczyn roztworu soli bez obliczeń.

  • mocny + mocny → obojętny,
  • słaby kwas + mocna zasada → zasadowy,
  • mocny kwas + słaba zasada → kwasowy.

🧩Quizy 1

Zadania 16

Zadanie nr 1

Określ odczyn wodnych roztworów soli: $\text{KNO}_3$, $\text{Na}_2\text{CO}_3$, $\text{NH}_4\text{Cl}$. Uzasadnij, od jakiego kwasu i zasady pochodzą.

Zadanie nr 2

Sól powstała z reakcji kwasu octowego (słaby) z wodorotlenkiem potasu (mocna zasada). Jaki odczyn będzie miał jej roztwór i który jon hydrolizuje?

Zadanie nr 3

Dlaczego roztwór chlorku sodu ma odczyn obojętny, mimo że sól ta dobrze rozpuszcza się i dysocjuje w wodzie?

Zadanie nr 17.1 · Matura 2022

Wodne roztwory soli CH3COONa, NaNO2, NaF (jednakowe stężenie) mają odczyn zasadowy. Wpisz wzory drobin tworzących równanie potwierdzające zasadowy odczyn azotanu(III) sodu (definicja Brønsteda): kwas 1 $+$ zasada 2 ⇌ zasada 1 $+$ kwas 2.

Zadanie nr 17.2 · Matura 2022

Napisz wzór lub nazwę tej soli, której wodny roztwór miał najwyższe pH.

Zadanie nr 19 · Matura 2020

Do probówki I (Na2SO3 $+$ fenoloftaleina) i probówki II (Na2SO3 $+$ nadmiar stężonego HCl) zaobserwowano zmiany świadczące o reakcji. Opisz zmiany w obu probówkach.

Zadanie nr 20 · Matura 2019

Do roztworu zawierającego $0{,}1$ mola NaOH dodano roztwór z $0{,}1$ mola kwasu octowego; w mieszaninie zanurzono żółty uniwersalny papierek wskaźnikowy. Wybierz zakończenie zdania (A, B albo C) i uzasadnienie (1–4). Uniwersalny papierek wskaźnikowy: A — przyjął niebieskie zabarwienie; B — nie zmienił zabarwienia; C — przyjął czerwone zabarwienie; ponieważ 1 — użyto nadmiaru zasady; 2 — octan sodu ulega hydrolizie kationowej; 3 — octan sodu ulega hydrolizie anionowej; 4 — otrzymano roztwór obojętny.

Zadanie nr 12 · Matura 2018

Określ odczyn roztworu w punkcie równoważnikowym miareczkowania kwasu octowego wodorotlenkiem sodu (kwasowy / obojętny / zasadowy) i uzasadnij, odwołując się do procesu w roztworze.

Zadanie nr 10 · Matura 2017

Dla hydrolizy anionowej: CO32− $+$ H2O ⇌ HCO3 $+$ OH napisz wzory kwasów i zasad tworzących sprzężone pary (uzupełnij tabelę).

Zadanie nr 11 · Matura 2017

Oceń, czy podwyższenie pH roztworu, w którym przebiegła hydroliza CO32− $+$ H2O ⇌ HCO3 $+$ OH, spowoduje zmniejszenie, czy zwiększenie stężenia anionów węglanowych CO32−.

Zadanie nr 12 · Matura 2017

W $25^\circ$C wodny roztwór węglanu potasu o stężeniu $0{,}51\ \tfrac{\text{mol}}{\text{dm}^3}$ ma pH $=12{,}0$. Oblicz stałą dysocjacji zasadowej (stałą równowagi hydrolizy) anionu węglanowego (pomiń stężenie wody).

Zadanie nr 13 · Matura 2017

W doświadczeniu: probówka I — K2HPO4(aq) z fenoloftaleiną (zabarwienie malinowe), probówka II — NaHSO4(aq) z oranżem metylowym (zabarwienie czerwone). Uzupełnij zapisy jonowe skrócone równań procesów decydujących o odczynie roztworów soli.

Zadanie nr 36.2 · Matura 2017

Określ odczyn roztworu w probówce III (chlorek amonu) i napisz w formie jonowej skróconej równanie reakcji potwierdzające ten odczyn.

Zadanie nr 17 · Matura 2016

Do dwóch probówek z wodą i fenoloftaleiną wprowadzono stałe sole: I — Na3PO4, II — NaH2PO4. Malinowe zabarwienie pojawiło się tylko w jednej probówce, w drugiej odczyn był kwasowy. Napisz w formie jonowej równanie procesu decydującego o kwasowym odczynie roztworu drugiej soli.

Zadanie nr 18 · Matura 2016

Spośród jonów PO43− i H2PO4 wybierz ten, który — zgodnie z teorią Brønsteda–Lowry'ego — może pełnić zarówno funkcję kwasu, jak i zasady. Napisz dwa równania potwierdzające tę właściwość.

Zadanie nr 15 · Matura 2015

Do probówek wprowadzono: I — C17H35COOK(s) + H2O; II — NH4Cl(s) + H2O. Określ odczyn i napisz jonowe skrócone równania reakcji.

Zacznij dziś

Zacznij naukę już dziś
— to nic nie kosztuje

Załóż bezpłatne konto i otwórz dostęp do pełnego śledzenia postępów, planów nauki i quizów. Arkusze i zadania podstawowe są dostępne bez rejestracji. Już ponad 5 000 uczniów uczy się z Matematix.

🚀 Załóż konto za darmo → 📄 Przeglądaj arkusze ✉️ Napisz do nas