Jak napisać — rozumienie zagadnienia i propozycje realizacji
Czym jest synkretyzm (wg klucza): łączenie w jednym utworze różnych elementów w spójną całość — np. rodzajów i gatunków literackich, konwencji, prądów, kategorii estetycznych, a także syntezy sztuk lub idei. Uwaga: trzeba wykazać zasadność połączenia w jedną synkretyczną całość, nie tylko wyliczyć różne elementy.
Możliwa teza: Synkretyzm wzbogaca dzieło i pełni funkcje znaczeniowe — pozwala pełniej oddać złożoność świata i emocji.
Propozycje utworów (pełna funkcjonalność = synkretyzm + jego rola + odwołanie do struktury i problematyki), z różnych epok:
- „Dziady cz. III" Mickiewicza (romantyzm) — synkretyzm rodzajowy i gatunkowy (dramat z wtrąconą liryką: pieśni, improwizacja; sceny realistyczne i wizyjne); rola: oddanie metafizycznego i narodowego wymiaru dramatu.
- „Wesele" Wyspiańskiego (Młoda Polska) — synteza sztuk (teatr, malarstwo, muzyka) oraz realizmu i symbolizmu; rola: przejście od obrazu obyczajowego do narodowej wizji („chocholi taniec").
- „Treny" Kochanowskiego (renesans) — synkretyzm gatunkowy (tren, elegia, refleksja filozoficzna); rola: zapis kryzysu światopoglądowego ojca.
- Biblia — synkretyzm gatunkowy (psalm, przypowieść, list, apokalipsa) jako kontekst.
Kontekst: teoretycznoliteracki (definicje rodzajów/gatunków), historia sztuki (idea syntezy sztuk w modernizmie), filozoficzny.
✔ Kryteria CKE (PR): koncepcja i uzasadnienie stanowiska, funkcjonalne wykorzystanie utworów (problematyka + forma), ≥2 epoki, lektura obowiązkowa, kontekst, kompozycja, styl i poprawność językowa. ≥500 wyrazów.