Bolesław Prus — „Lalka"

Jak to rozwiązać — rozpoznaj bohatera po kulcie Napoleona

Opisany bohater to Ignacy Rzecki — stary subiekt, romantyk i wielbiciel Napoleona, wierzący, że Bonapartowie odmienią losy świata; przywiązany do ludzi, sklepu i dawnych ideałów.

✔ Zgodne z kluczem: Rzecki / Ignacy Rzecki. (Uwaga: pomyłka w imieniu/nazwisku = 0 pkt.)

Jak to rozwiązać — wskaż konkretną relację Rzeckiego

Przywiązanie Rzeckiego do ludzi potwierdzają np.:

• relacja z Wokulskim — Rzecki troszczy się o los kupca, martwi o niego i chce go wyswatać ze Stawską, wierząc, że da mu to szczęście;
• pamięć o Katzu — głęboko przeżył śmierć przyjaciela z czasów Wiosny Ludów i często go wspomina.

✔ Zgodne z kluczem: wykazanie przywiązania przez relację z wybranym bohaterem (Wokulski / Katz).

Tytuł utworu: Lalka (Bolesław Prus).

Epoka literacka: pozytywizm.

Fragment zawiera charakterystyczne elementy realizmu:

• konkretne realia historyczne — rok 1878, pokój san-stefański, spodziewany wybór papieża, groźba wojny europejskiej, co osadza akcję w rozpoznawalnym czasie;

• topografia rzeczywistej Warszawy — Krakowskie Przedmieście, konkretne środowisko dzielnicy;

• szczegółowy, prawdopodobny obraz środowiska mieszczańskiego — kupcy, właściciele składów, fabrykanci spotykający się w jadłodajni, ich rozmowy i obyczaje (plotki, zakłady o losy firmy Wokulskiego);

• obiektywna narracja ukazująca mentalność i opinie zbiorowości.

Wszystko to służy wiernemu odtworzeniu rzeczywistości społecznej epoki — istocie realizmu.

Jak to rozwiązać — rozpoznaj bohatera i kontekst

Bohater o nazwisku Wokulski, rozmyślający o wyidealizowanej miłości i o Mickiewiczu, to postać z „Lalki" Bolesława Prusa.

✔ Zgodne z kluczem: autor — Bolesław Prus (uznaje się też: Prus, Aleksander Głowacki); tytuł — „Lalka". Pomyłka w nazwisku autora = 0 pkt.

Jak to rozwiązać — zestaw koncepcję Jankowicza z losami Wokulskiego

Dopuszczalne różne rozstrzygnięcia z uzasadnieniem odnoszącym się do tekstu Jankowicza + fragmentu + całej „Lalki":

• Tak (częściowo): wg Jankowicza literatura jest „fundamentem świata" i kształtuje człowieka — Wokulskiego ukształtowała literatura romantyczna (rozbudziła wiarę w wyidealizowaną miłość do Izabeli); dążąc do niej, bohater zmienia swój świat (pokonuje bariery społeczne, wpływa na życie innych).
• Nie: „życie na poczytaniu" wg Jankowicza to świadome, refleksyjne, rozmawiające o literaturze życie — Wokulski zaś kierował się literaturą tylko w sferze uczuć, a jako pragmatyczny kupiec-pozytywista prowadził działania niezależne od lektur.

✔ Zgodne z kluczem: rozstrzygnięcie + odniesienie do Jankowicza, fragmentu i całej „Lalki" (2 pkt). Błąd rzeczowy o „Lalce" = 0 pkt.