Zbiory arkuszy maturalnych z matematyki. Nasza strona oferuje bogaty wybór przykładowych arkuszy, rozwiązań zadań, testów z matematyki oraz wiele innych materiałów
Matura próbna z matematyki (poziom podstawowy) - Nowa Era 2020 Zadanie 32 z 34
Zadanie nr 32. (4pkt)
W ciągu ośmiu dni rowerzysta pokonał trasę \(236km\). Poczynając od drugiego dnia, przejeżdżał codziennie o \(3km\) mniej niż w dniu poprzednim. Ile kilometrów przejechał pierwszego dnia, a ile - ósmego? Zapisz obliczenia.
Odpowiedź:
Pierwszego dnia: \(40km\), a ósmego dnia: \(19km\).
Rozwiązanie:
Krok 1. Dostrzeżenie ciągu arytmetycznego.
Idea tego zadania polega na tym, by dostrzec iż mamy tutaj styczność z ciągiem arytmetycznym. Zapiszmy kluczowe parametry tego ciągu, które wynikają z treści zadania.
Skoro każdego dnia pokonywana trasa jest o \(3km\) krótsza, to na pewno \(r=-3\). Wiemy też, że podroż trwała \(8\) dni, zatem \(n=8\). I na koniec możemy jeszcze zapisać, że suma tych wszystkich pokonanych tras przez \(8\) dni była równa \(236km\), czyli że \(S_{8}=236\).
Krok 2. Obliczenie wartości pierwszego wyrazu ciągu arytmetycznego.
Aby obliczyć wartość pierwszego wyrazu, czyli \(a_{1}\), skorzystamy ze wzoru na sumę \(n\)-tych wyrazów ciągu arytmetycznego:
$$S_{n}=\frac{2a_{1}+(n-1)r}{2}\cdot n$$
Podstawiając do tego wzoru wypisane przed chwilą dane otrzymamy:
$$S_{8}=\frac{2a_{1}+(8-1)\cdot(-3)}{2}\cdot8 \ ,\
236=\frac{2a_{1}+7\cdot(-3)}{2}\cdot8 \ ,\
236=\frac{2a_{1}-21}{2}\cdot8 \ ,\
236=(2a_{1}-21)\cdot4 \ ,\
2a_{1}-21=59 \ ,\
2a_{1}=80 \ ,\
a_{1}=40$$
To oznacza, że pierwszego dnia rowerzysta pokonał trasę \(40km\).
Krok 3. Obliczenie wartości ósmego wyrazu ciągu arytmetycznego.
Musimy jeszcze obliczyć długość pokonanej trasy ósmego dnia. W tym celu pomoże nam wzór na \(n\)-ty wyraz ciągu arytmetycznego:
$$a_{n}=a_{1}+(n-1)r$$
Podstawiając \(a_{1}=40\), \(r=-3\) oraz \(n=8\) (bo szukamy wartości ósmego wyrazu) otrzymamy:
$$a_{8}=a_{1}+(8-1)r \ ,\
a_{8}=a_{1}+7r \ ,\
a_{8}=40+7\cdot(-3) \ ,\
a_{8}=40-21 \ ,\
a_{8}=19$$
To oznacza, że ósmego dnia rowerzysta pokonał trasę \(19km\).
Teoria:
W trakcie opracowania
matura próbna - Nowa Era