Dane: $P_0 = 100$ J/s, $P_t = 96{,}13$ J/s, $t = 5$ lat.
-
Krok 1 – Zależność mocy cieplnej od czasu
Ponieważ moc cieplna jest wprost proporcjonalna do liczby jąder izotopu ${}^{238}_{94}\text{Pu}$, a liczba jąder maleje wykładniczo, moc cieplna również maleje wykładniczo według wzoru:
$$P(t) = P_0 \cdot \left(\frac{1}{2}\right)^{\frac{t}{T}}$$
gdzie $T$ jest szukanym czasem połowicznego rozpadu.
-
Krok 2 – Podstawienie danych
Podstawiamy znane wartości:
$$96{,}13 = 100 \cdot \left(\frac{1}{2}\right)^{\frac{5}{T}}$$
Dzielimy obie strony przez $100$:
$$\left(\frac{1}{2}\right)^{\frac{5}{T}} = \frac{96{,}13}{100} = 0{,}9613$$
-
Krok 3 – Wyznaczenie wykładnika za pomocą logarytmu
Korzystamy ze wskazówki: jeśli $a^c = b$, to $c = \log_a b$. Przyjmując $a = \tfrac{1}{2}$, $b = 0{,}9613$:
$$\frac{5}{T} = \log_{\frac{1}{2}} 0{,}9613$$
Stosujemy wzór na zamianę podstawy logarytmu:
$$\log_{\frac{1}{2}} 0{,}9613 = \frac{\log_{10} 0{,}9613}{\log_{10} \frac{1}{2}} = \frac{\log_{10} 0{,}9613}{\log_{10} 0{,}5}$$
Obliczamy wartości logarytmów:
- $\log_{10} 0{,}9613 \approx -0{,}01736$
- $\log_{10} 0{,}5 \approx -0{,}30103$
Zatem:
$$\frac{5}{T} = \frac{-0{,}01736}{-0{,}30103} \approx 0{,}05766$$
-
Krok 4 – Obliczenie czasu połowicznego rozpadu $T$
Z równania $\dfrac{5}{T} = 0{,}05766$ wyznaczamy $T$:
$$T = \frac{5}{0{,}05766} \approx 86{,}72 \text{ lat}$$
Zaokrąglamy do dwóch cyfr znaczących:
$$\boxed{T \approx 87 \text{ lat}}$$
Sprawdzenie: Rzeczywisty czas połowicznego rozpadu ${}^{238}_{94}\text{Pu}$ wynosi ok. $87{,}7$ lat, co potwierdza poprawność obliczeń.
Wynik końcowy: Czas połowicznego rozpadu izotopu plutonu ${}^{238}_{94}\text{Pu}$ wynosi $T \approx \mathbf{87 \text{ lat}}$.