sin

Trygonometria — sinus, cosinus i tangens w trójkącie prostokątnym

Trygonometria opisuje związki między kątami a bokami trójkąta. Poznaj definicje sinusa, cosinusa i tangensa, wartości dla kątów 30, 45 i 60 stopni oraz najważniejszą tożsamość — jedynkę trygonometryczną.

Wzory
  • Sinus: sin α = przyprostokątna naprzeciw / przeciwprostokątna
  • Cosinus: cos α = przyprostokątna przy kącie / przeciwprostokątna
  • Tangens: tg α = naprzeciw / przy kącie = sin α / cos α
  • Jedynka trygonometryczna: sin²α + cos²α = 1
  • Wartości: sin 30° = ½, sin 45° = √2/2, sin 60° = √3/2

Definicje w trójkącie prostokątnym

W trójkącie prostokątnym funkcje trygonometryczne kąta ostrego definiuje się przez stosunki boków. Sinus to stosunek przyprostokątnej naprzeciw kąta do przeciwprostokątnej, cosinus to stosunek przyprostokątnej przy kącie do przeciwprostokątnej, a tangens to stosunek obu przyprostokątnych.

Pomaga skrót myślowy oparty na słowach „naprzeciw”, „przy” i „przeciwprostokątna”. Kluczowe jest, aby zawsze odnosić boki do konkretnego kąta, który się rozważa.

Wartości dla typowych kątów

Warto znać wartości funkcji dla kątów 30, 45 i 60 stopni, bo pojawiają się w wielu zadaniach i pozwalają liczyć bez tablic. Wynikają one z prostych trójkątów: połowy trójkąta równobocznego oraz trójkąta prostokątnego równoramiennego.

Jedynka trygonometryczna

Najważniejsza tożsamość mówi, że suma kwadratów sinusa i cosinusa tego samego kąta zawsze równa się jeden. Pozwala ona wyznaczyć jedną funkcję, gdy znamy drugą, i upraszczać wyrażenia trygonometryczne. Jest fundamentem wielu przekształceń i dowodów.

Najczęściej zadawane pytania

Co to jest sinus, cosinus i tangens?
To funkcje trygonometryczne kąta. W trójkącie prostokątnym sinus to stosunek boku naprzeciw kąta do przeciwprostokątnej, cosinus — boku przy kącie do przeciwprostokątnej, a tangens — obu przyprostokątnych.
Jak brzmi jedynka trygonometryczna?
To tożsamość sin²α + cos²α = 1, prawdziwa dla każdego kąta. Pozwala wyznaczyć jedną funkcję, gdy znamy drugą.
Ile wynosi sinus 30 stopni?
Sinus 30 stopni wynosi ½. Cosinus 30 stopni to √3/2, a tangens 30 stopni to √3/3.
Jaki jest związek między tangensem a sinusem i cosinusem?
Tangens kąta to iloraz sinusa przez cosinus: tg α = sin α / cos α (dla cos α różnego od zera).
Do czego służy trygonometria?
Do obliczania długości boków i miar kątów w trójkątach, a także w geometrii, fizyce i zadaniach z życia — wszędzie tam, gdzie występują kąty i odległości.

Zobacz też

Zacznij dziś

Zacznij naukę już dziś
— to nic nie kosztuje

Załóż bezpłatne konto i otwórz dostęp do pełnego śledzenia postępów, planów nauki i quizów. Arkusze i zadania podstawowe są dostępne bez rejestracji. Już ponad 5 000 uczniów uczy się z Matematix.

🚀 Załóż konto za darmo → 📄 Przeglądaj arkusze ✉️ Napisz do nas