Klasa 4 LO — rozszerzony — teoria, wzory, quizy i zadania do tego tematu.
$$V=\frac13 P_p\cdot H$$
Ostrosłup ma trzy razy mniejszą objętość niż graniastosłup o tej samej podstawie i wysokości — trzy jednakowe ostrosłupy wypełniają graniastosłup.
$$P_c=P_p+P_b$$
Ostrosłup ma jedną podstawę i ściany boczne będące trójkątami. Pole boczne to suma pól tych trójkątów.
Wysokość ostrosłupa $H$ jest prostopadła do podstawy i pada na jej środek. Apotema $h_b$ to wysokość ściany bocznej (trójkąta). To dwie różne wielkości — najczęstsze źródło błędów.
W ostrosłupie prawidłowym kluczowe są zależności z twierdzenia Pitagorasa:
Do apotemy używamy połowy boku, do krawędzi bocznej — połowy przekątnej.
Ostrosłup o podstawie $n$-kąta ma $n+1$ ścian, $n+1$ wierzchołków i $2n$ krawędzi.
Wszystkie cztery ściany to trójkąty równoboczne. Objętość o krawędzi $a$: $V=\frac{a^3\sqrt2}{12}$.
Podwojenie wszystkich wymiarów zwiększa objętość ośmiokrotnie ($2^3$), a pole czterokrotnie ($2^2$).
Nie zapomnij o mnożniku $\frac13$ w objętości. Rozróżniaj apotemę od wysokości ostrosłupa.
Mogą być równoległe, przecinające się lub skośne.
Prosta może leżeć w płaszczyźnie, być z nią równoległa lub ją przebijać.
Równoległe albo przecinają się wzdłuż prostej.
Kąt między prostą a płaszczyzną to kąt z jej rzutem; kąt dwuścienny mierzy nachylenie płaszczyzn.
$h_b$ — wysokość ściany bocznej, $b$ — krawędź boczna, $a$ — krawędź podstawy.
Przykład: $a=6$, $H=4$: $h_b=5$, $P_b=4\cdot\frac12\cdot6\cdot5=60$.
Zadania ćwiczeniowe ze zbiorów Matematix — z rozwiązaniami krok po kroku.
Dany jest sześcian $ABCDEFGH$ o krawędzi $6$ ($E$ nad $A$, $F$ nad $B$, $G$ nad $C$, $H$ nad $D$). Oblicz cosinus kąta nachylenia przekątnej $AG$ do płaszczyzny podstawy oraz pole przekroju sześcianu płaszczyzną $ACH$.
Graniastosłup prawidłowy czworokątny $ABCDEFGH$ ma krawędź podstawy $4$ i wysokość $6$ ($G$ nad $C$). Oblicz pole przekroju płaszczyzną $BDG$ oraz cosinus kąta nachylenia tego przekroju do płaszczyzny podstawy.
Przekątna sześcianu ma długość $6\sqrt3$. Krawędź tego sześcianu jest równa
Przekątna ściany sześcianu o krawędzi $3$ jest równa
Przekątna prostopadłościanu o krawędziach $2$, $4$, $4$ jest równa
Przekątna ściany sześcianu o krawędzi $2$ jest równa
Przekątna sześcianu o krawędzi $1$ jest równa
Przekątna prostopadłościanu o krawędziach $2$, $3$, $6$ jest równa
Przekątna kwadratu o boku $5$ jest równa
Oblicz długość przekątnej sześcianu o krawędzi $3$.
Kąt nachylenia, gdy wysokość jest równa rzutowi poziomemu, wynosi
Przekątna prostopadłościanu o krawędziach $1$, $2$, $2$ jest równa
W trójkącie prostokątnym o przyprostokątnych $3$ i $3$ przeciwprostokątna jest równa
Przekątna podstawy (kwadratu o boku $4$) ostrosłupa prawidłowego czworokątnego jest równa
Prostopadłościan ma krawędzie $2$, $3$ i $6$. Oblicz długość przekątnej tego prostopadłościanu.
Przekątna ściany sześcianu o krawędzi $5$ jest równa
Przekątna sześcianu o krawędzi $4$ jest równa
Przekątna prostopadłościanu o krawędziach $3$, $4$, $12$ jest równa
Przekątna kwadratu o boku $4$ jest równa
Prostopadłościan ma krawędzie $1$, $2$, $2$. Oblicz długość przekątnej.
Oblicz objętość graniastosłupa o polu podstawy $24$ cm$^2$ i wysokości $10$ cm.
Oblicz objętość ostrosłupa o polu podstawy $27$ cm$^2$ i wysokości $8$ cm.
Ile wierzchołków ma graniastosłup sześciokątny?
Graniastosłup prawidłowy czworokątny ma krawędź podstawy $6$ cm i wysokość $8$ cm. Oblicz jego objętość, pole powierzchni całkowitej oraz długość przekątnej bryły.
W graniastosłupie prawidłowym czworokątnym krawędź podstawy ma $4$ cm, a wysokość bryły $4$ cm. Oblicz tangens kąta nachylenia przekątnej bryły do płaszczyzny podstawy.
Prawdziwe zadania z arkuszy egzaminacyjnych (matura, egzamin ósmoklasisty, próbne) dotyczące tego tematu.
Dany jest sześcian \(ABCDEFGH\) o krawędzi długości \(2\). Punkt \(S\) jest środkiem krawędzi \(DH\) (zobacz rysunek).
Oblicz miarę najmniejszego kąta wewnętrznego trójkąta \(CFS\).

W ostrosłupie prawidłowym czworokątnym wszystkie krawędzie mają jednakową długość.
Dokończ zdanie. Wybierz właściwą odpowiedź spośród podanych.
Wynika stąd, że cosinus kąta nachylenia ściany bocznej do płaszczyzny podstawy tego ostrosłupa jest równy
Dany jest sześcian \(ABCDEFGH\). Przez wierzchołki \(A\) i \(C\) oraz środek \(K\) krawędzi \(BF\) poprowadzono płaszczyznę, która przecina przekątną \(BH\) w punkcie \(P\) (zobacz rysunek).
Wykaż, że \(|BP|:|HP|=1:3\).

Dany jest ostrosłup prawidłowy czworokątny \(ABCDS\) o podstawie \(ABCD\). W trójkącie równoramiennym \(ASC\) stosunek długości podstawy do długości ramienia jest równy \(|AC|:|AS|=6:5\). Oblicz sinus kąta nachylenia ściany bocznej do płaszczyzny podstawy.
W ostrosłupie trójkątnym \(ABCS\) o podstawie \(ABC\) i wierzchołku \(S\) dane są: \(|AB|=|AC|=|SB|=|SC|=9\) oraz \(|AS|=|BC|=8\).
Oblicz objętość tego ostrosłupa.
W ostrosłupie prawidłowym trójkątnym krawędź podstawy ma długość \(a\). Ściany boczne są trójkątami ostrokątnymi. Miara kąta między sąsiednimi ścianami bocznymi jest równa \(2\alpha\). Wyznacz objętość tego ostrosłupa.
Dany jest ostrosłup prawidłowy trójkątny, w którym krawędź podstawy ma długość \(a\) i krawędź boczna jest od niej dwa razy dłuższa. Oblicz cosinus kąta między krawędzią boczną i krawędzią podstawy ostrosłupa. Narysuj przekrój ostrosłupa płaszczyzną przechodzącą przez krawędź podstawy i środek przeciwległej krawędzi bocznej i oblicz pole tego przekroju.

Dany jest ostrosłup prawidłowy trójkątny, w którym długość krawędzi podstawy jest równa \(a\). Kąt między krawędzią boczną i krawędzią podstawy ma miarę \(45^\circ\). Ostrosłup przecięto płaszczyzną przechodzącą przez krawędź podstawy i środek przeciwległej jej krawędzi bocznej. Sporządź rysunek ostrosłupa i zaznacz otrzymany przekrój. Oblicz pole tego przekroju.
Załóż bezpłatne konto i otwórz dostęp do pełnego śledzenia postępów, planów nauki i quizów. Arkusze i zadania podstawowe są dostępne bez rejestracji. Już ponad 5 000 uczniów uczy się z Matematix.