Nowela pozytywistyczna (zadania) — zbiór zadań z rozwiązaniami

Krótka forma, jeden wątek i niewielu bohaterów, zwarta kompozycja z wyraźnym punktem kulminacyjnym, często obecność motywu-„sokoła" (powracającego symbolu) i celna puenta.

Teoria sokoła (od noweli Boccaccia z sokołem) mówi, że w noweli powinien występować jeden wyrazisty motyw-przedmiot, który powraca i skupia sens utworu, nabierając znaczenia symbolicznego. Przykładowo powracający przedmiot (kamizelka, latarnia) staje się kluczem do przesłania i spina kompozycję noweli.

Tendencyjność to wyraźne podporządkowanie utworu tezie (celowi społecznemu). Nowela pozytywistyczna ilustruje hasło programowe — np. potrzebę pracy u podstaw, krzywdę ludu, los biednego dziecka — aby poruszyć sumienia i skłonić do działania. Literatura pełni funkcję wychowawczą i użyteczną (utylitaryzm).