Bunt metafizyczny to sprzeciw wobec Boga i porządku świata, w którym istnieje cierpienie i zło. W „Hymnach" (np. „Dies irae") podmiot oskarża Boga o niesprawiedliwość i cierpienie ludzkości, buntuje się przeciw takiemu urządzeniu świata. To dramatyczny, pełen rozpaczy protest wyrażony w ekspresjonistycznym stylu.

Gwałtowny wyraz silnych emocji (krzyk, patos), katastroficzne, wizyjne obrazy pełne grozy, deformacja i kontrast, dynamika i nagromadzenia. Celem jest wstrząśnięcie odbiorcą i oddanie skrajnych stanów duchowych (rozpaczy, buntu, grozy).

Twórczość Kasprowicza ewoluowała od buntu i rozpaczy (Hymny — oskarżanie Boga, bunt metafizyczny, ekspresjonizm) ku pokorze, prostocie i pogodzeniu (tom „Księga ubogich" — postawa franciszkańska: miłość do świata, akceptacja losu, harmonia z Bogiem i naturą). Od krzyku buntu — do cichej afirmacji życia.